J. de Heer

Stoker/olieman zonder vooruitzichten, zeiden ze vroeger bij de koopvaardij meesmuilend over het machinekamer-personeel van de Koninklijke Marine. Daarbij doelden ze op jongens die op hun achttiende bij de Marine als schepeling tekenden. Soms waren dat jongens die niet bepaald braaf waren en dikwijls ook niet wilden leren. In die jaren kon je bij de KM alleen oÍficier worden als je een officiersopleiding aan het Koninklijk Instituut voor de Marine (KIlM) had gevolgd. Dat de tijden ook bij de KM na de Tweede Wereldoorlog zijn veranderd, blijkt uit de levensgeschiedenis van de Helderse jongen Huib Wíjnants (1920) .Ook zo'n.jongen die niet wilde leren, maar in 1971 als luitenant ter zee van vakdiensten oudste categorie afzwaaide en werd gedecoreerd als Ridder in de Orde van Oranje Nassau. ln 1937 solliciteerde Huib Wijnants als schepeling en werd hij na een strenge selectie aangenomen. Het salaris stelde in die dagen weinig voor: 8 gulden in de veertien dagen. Net voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog ging hij naar Nederlands Oost-lndië. Vermeldenswaard daarbij is dat de niet-officieren van de KM als vierdeklas passagiers min oí meer als vee op de Christiaan Huygens van de Stoomvaart Maatschappij Nederland naar de Oost werden vervoerd. Wijnants werd als stoker geplaatst op de mijnenveger Jan van Amstel. Toen de Japanners Java bezetten werd hij gevangen genomen en braken voor hem en z’n maten zeer zware tijden aan. Ze werden als dwangarbeiders aan de Birmaspoorlijn te werk gesteld. Na de Tweede Wereldoorlog brak voor Wijnants een glanzende carrière aan, maar in zijn privéleven ging het minder goed. Als knappe man kon hij vrouwen genoeg krijgen. Hij trouwt drie keer, krijgt vier kinderen, waarvan de eerste na acht weken overlijdt en de tweede zwaar gehandicapt wordt geboren. De financiële situatie thuis noodzaakte hem na zijn pensionering bij te verdienen als havenarbeider, examinator bij deRijkscommissie voor Machinisten en als zweminstructeur.