Nel van Beelen

Dit jaar is het zeventig jaar geleden dat De Oorlog was afgelopen, tegenwoordig beter bekend als de Tweede Wereldoorlog. Toen waren er grote feesten en de hoop dat er nooit meer een dergelijke oorlog zou komen. (Als u klikt op https://www.youtube.com/watch?v=neFVkytsMXg ziet u een uitzending van RTV Drenthe naar aanleiding van eenfilmpje dat mijn vader maakte tijdens de bevrijding. Maar daar hebben we het hier niet over.) Mensen moesten op allerlei manieren zien te overleven, zo ook in Amsterdam, niet alleen de mensen, maar ook de dieren. Dierenarts Frankenhuis, voormalig directeur van Artis, verzamelde meer dan twintig jaar allerlei materiaal over hoe zijn dierentuin de oorlog heeft doorstaan. "Toenmalig directeur Armand Sunier en zijn medewerkers hebben er hard aan moeten trekken om de dieren elke dag van voldoende voledsel te voorzien en ze gezond en in leven te houden." Wat voor velen niet bekend is, is dat behalve de dieren ook tussen twee- en driehonderd onderduikers in Artis een veilig onderkomen vonden. Deze verborgen geschiedenis belicht de auteur aan de hand van citaten, anekdotes en andere gedocumenteerde verhalen. In het boek komt ook de oorlogsgeschiedenis van de andere Nederlandse dierentuinen kort aan bod, evenals van enkele buitenlandse tuinen in Duitsland en bezet gebied. U zult dit jaar zeker overladen worden met allerlei herinneringsboeken, maar ik zou, zeker als ik bioloog was, hier toch maar eens naar kijken. Al is het alleen maar als eerbetoon aan de "tientallen anonieme Artismedewerkers, die onbaatzuchtig en met grote volharding hun dierentuin en onderduikers verzorgden, en ondertussen zelf het gevaar liepen te worden opgepakt voor de Arbeitseinsatz, de gedwongen tewerkstelling in Duitsland" Verder heeft de uitgever gezorgd voor aanvullend lesmateriaal. Te vinden op http://www.2010uitgevers.nl/verrijking/protocols/od.php