Rene Zanderink

Nel Schellekens is een kop-tot-kont-kok, iemand die niet alleen de brave lapjes uit de koe, het varken en de kip snijdt, maar Het Hele Beest op tafel zet. Het is eten dat barst van karakter. Net als Nel zelf: van kop tot kont karakter.

De ondertitel schetst de vele manieren waarop de mens op huisdieren reageert. Huisdieren die de mensheid vele duizenden jaren vergezeld nebben. Het boek Huisdieren van Collega Frankenhuis en dhr. Zanderink, is professioneel, informatief en educatief en past daarmee geheel in de opdracht die ook de uitgever zichzelf gesteld heeft. De beide auteurs hebben zich vele jaren intensief bezig gehouden met de diersoorten die in de hand van de mens terecht gekomen zijn. Die professionele kennis hebben zij vastgelegd in een boek voor iedereen die nieuwsgierig is. Wat is een huisdier, hoe wordt uit een "wild" dier een huisdier? Welke eigenschappen maken een wild dier geschikt voor domesticatie? Hoe en waarom heeft de mens deze dieren ten eigen nutte of genoegen geselecteerd? Iedereen die meer wil weten over onze huisdieren, over hun voorouders en het verloop van de domesticatie kan in dit boek antwoorden vinden - antwoorden die vaak per diersoort verschillen. Duidelijk wordt dat die antwoorden voor verschillende diersoorten, afhankelijk zijn van economische en culturele factoren en bovendien tijdgebonden. Huisdier zijn of worden blijkt, naast het eventuele nut, veelal gekoppeld te worden aan esthetische of emotionele aspecten. Soms overheerst het ene aspect, dan weer het andere. Bij runderen overheerst het nut van de melkgift. Thans wordt intensief gezocht naar een combinatie van hoge melkgift plus een lange levensduur, waarbij DNA analyses ingezet worden. Soms overheersen esthetische en/of emotionele aspecten, eventueel zelfs ten nadele van welzijn, zoals bij sommige hondenrassen. Honden worden anderzijds in geval van nood ingezet om mensen te redden of om in de oorlog van nut te zijn. Een enkele diersoort is een "multipurpose dier", zoals het konijn, dat oorspronkelijk voor het vlees werd gehouden, later bovendien vanwege zijn vele kleuren en vormen gewaardeerd wordt, en vervolgens als gezelschaps- hobbydier en/of Iaboratoriumdier zijn nut bewijst. Van elk van de gedomesticeerde diersoorten wordt achtereen- volgens, na een korte inleiding, de domesticatiegeschiedenis van de diersoort, de geschiedenis in relatie tot de mens en de belangrijkste "specialisaties" behandeld. Onder specialisaties vallen de gebruiksvormen en rassen. Zo worden van de duif de zgn. "sportduiven", postduiven en vleesduiven besproken Veel aandacht wordt besteed aan de situatie "in de lage landen". Wat het rundvee betreft wordt uitvoerig ingegaan op de geschiedenis die uiteindelijk heeft geleid tot de "overname" door de hoogproductieve "Holstein-Frisian" runderen. Nieuwe ontwikkelingen komen aan de orde, zoals de koeientuin voor melkvee die moet bijdragen aan de maatschappelijke aanvaarding van grootschalige melkveehouderij met hoogproductieve dieren. We treffen korte stukjes aan over diverse runderrassen zoals de buffel, de gayal, het balirund en de jak. Een interessante aanvulling zijn de "bijzondere huisdieren" zoals de olifant, de Iama, het parelhoen en de zwaan. Diersoorten die wel door de mens worden gehouden, maar nauwelijks het predicaat huisdier - als gedomesticeerd dier - verdienen, Maatschappelijke ontwikkelingen worden herhaaldelijk aan de orde gesteld, In bijna elke alinea staan onverwachte, interessante nieuwe inzichten en feiten. Het is een vlot geschreven boek vol verrassingen die uitnodigen tot verder bladeren en lezen. Het boek is rijkelijk van treffende kleurenfoto's van (historische) situaties en diverse rassen voorzien. De geraadpleegde literatuur wordt per diersoort gedocumenteerd. Het boek eindigt met een actueel toekomstperspectief namelijk een opmerking over de te verwachten toename in de omvang van de kweek van eetbare insecten. Al met al een bijzonder boek waardoor men, nieuwsgierig geworden, verrijkt met nieuwe kennis en inzichten naar de dieren in onze directe omgeving gaat kijken. Het kan van harte aan alle dierenartsen, andere geïnteresseerden en hun familie en kennissen worden aanbevolen