Op vrijdag 11 december 2009 organiseerde de afdeling Staats- en Bestuursrecht van de Universiteit Utrecht de 36e Staatsrechtconferentie. De conferentie had als thema ‘de aangesproken Staat’. Diverse aspecten van dit thema zoals verantwoordelijkheid, aansprakelijkheid en immuniteit van de overheid, kwamen aan de orde in een breed scala van juridische sub-disciplines. Doel van de conferentie was om de ontwikkelingen in de verschillende juridische disciplines in kaart te brengen met het oog op de constitutionele implicaties en veronderstellingen omtrent de positie van de staat en overheid. De preadviezen, die tijdens deze conferentie centraal stonden bij de bespreking in de diverse workshops, zijn in deze bundel integraal opgenomen. De auteurs hebben hun preadvies kunnen aanpassen aan de hand van de nuttige discussies die op de dag van de conferentie hebben plaatsgevonden. Zodoende is getracht daadwerkelijk een wederzijdse beïnvloeding te laten plaatsvinden tussen de diverse rechtsgebieden. Het eerste preadvies met als titel:‘(Staats)aansprakelijkheid bij de schending van EVRM-rechten in het ‘grijze’ gebied’, is van de hand van Esther Engelhard, Universiteit Utrecht. Zij kiest in haar preadvies met privaatrechtelijke invalshoek voor een bespreking van het onderwerp EVRM-rechten als basis voor de aansprakelijkheid van de staat en van private ‘ondernemers’ van publieke belangen. Het preadvies wordt gevolgd door een co-referaat van de hand van Jessy Emaus, Universiteit Utrecht. Het strafrechtelijke preadvies is van de hand van Ton Duijkersloot, Universiteit Utrecht en Arthur Hartmann, Erasmus Universiteit Rotterdam. Hun preadvies is getiteld: ‘De aansprakelijkheid van de overheid: een overspannen constructie bij bestraffing? Strafrechtelijke en bestuursrechtelijk aansprakelijkheid van de overheid in perspectief’. Het derde preadvies is geschreven door Ben Schueler, Universiteit Utrecht met als titel: ‘Aan de rechterlijke macht is opgedragen het verknippen van geschillen over publiekrecht en over schuldvorderingen’. In dit preadvies dat een bestuursrechtelijk aspect onder de loupe neemt, is gekozen voor de invalshoek van de beslechting van geschillen over schadevergoeding. Het vierde en laatste preadvies, ‘De aangesproken lidstaat; De internationale aansprakelijkheid en verantwoordelijkheid van de staat als lid van een internationale organisatie’ is geschreven door Ige Dekker, Universiteit Utrecht en Ramses Wessel, Universiteit Twente. In dit preadvies staan de ontwikkelingen centraal inzake de Staatsaansprakelijkheid die zich in de internationale betrekkingen (kunnen) voordoen. De preadviezen geven interessante inzichten in het brede leerstuk van de aangesproken Staat en zullen bijdragen tot de verdere ontwikkeling van dit omvangrijke en complexe leerstuk.