Gepland toeval beschrijft een cruciale week, van 27 september tot en met 2 oktober 2001, in de geschiedenis van het cda. Rien Fraanje en Jouke de Vries analyseren de dagen waarin Jan Peter Balkenende in het cda aan de macht kwam. In deze spannende periode ontspoorde de machtsstrijd tussen Jaap de Hoop Scheffer en partijvoorzitter Marnix van Rij en werd Balkenende de politiek leider van het cda.
Hoe is deze machtsstrijd tussen De Hoop Scheffer en Van Rij precies verlopen? Welke cda’ers hebben hierbij voor en achter de schermen een rol gespeeld? Was het inderdaad toeval dat Balkenende ‘opeens’ boven kwam drijven als politiek leider van het cda? Of was het gepland? En in hoeverre bestaat een verband tussen de wijze waarop Balkenende in 2001 aan de macht kwam en zijn electorale afstraffing in 2010?

Gepland toeval geeft inzicht in deze harde politieke machtsstrijd, die allesbepalend is geweest voor het cda en de Nederlandse politiek-bestuurlijke verhoudingen, omdat Balkenende kort nadat hij in het cda aan de macht kwam, ook minister-president van Nederland werd.

Rien Fraanje is publicist. Hij schreef artikelen, essays en recensies voor diverse (wetenschappelijke) tijdschriften en kranten. Daarnaast is hij fractievoorzitter van het cda in de raad van het Amsterdamse stadsdeel Nieuw-West. Ten tijde van de leiderschapscrisis in het cda was hij parlementair redacteur voor de Staatscourant.
Jouke de Vries is hoogleraar bestuurskunde aan de Universiteit Leiden en wetenschappelijk directeur van Campus Den Haag van diezelfde universiteit. Hij is auteur van Grondpolitiek en kabinetscrises, Paars en de managementstaat en Een onderbroken evenwicht in de Nederlandse politiek. Over Paars ii en de revolte van Fortuyn.