Ter gelegenheid van het afscheid van prof. dr. W.J. van der Dussen als hoogleraar cultuurgeschiedenis en filosofie aan de Open Universiteit Nederlanden zijn in deze bundel verspreide opstellen van zijn hand opgenomen. De bijdragen hebben betrekking op de filosofie, de geschiedenis en geschiedfilosofie, maar ook de cultuurfilosofie en -kritiek. De bundel bevat tevens enkele artikelen over de Engelse filosoof R.G. Collingwood: Van der Dussen is internationaal bekend vanwege zijn onderzoek naar diens theorieën en heeft enkele herziene uitgaven van Collingwoods geschiedfilosofische werken verzorgd.

Inhoud: Ter inleiding Historiografie: Herodotus als pater historiae Toynbee en zijn critici De nieuwe AGN: een speculatieve totaalvisie in een eigentijdse verpakking? De kwestie van de Armeense hervormingen in 1913-1914 De bredere context in het Srebrenica-rapport. Achtergronden en oorzaken Collingwood, geschiedenis en filosofie: Een vergeten 'grand theorist'? De actualiteit van R.G. Collingwood Collingwood over proces, vooruitgang en beschaving De filosofische context van Collingwood's 're-enactment'-theorie Geschiedenis en filosofie Identiteit en geschiedenis De historicus en zijn bewijsmateriaal Cultuurfilosofie: Historisch besef in crisis De tijd in perspectief. Zoeken naar een oriëntatie in de geschiedenis Beschaving in het geding. Over de (on)gelijkwaardigheid van culturen en beschavingen De aard van de cultuurwetenschappen Verantwoordelijkheid en vrijheid: Verantwoordelijkheid voor toekomstige generaties Het recht om vrij te zijn. Een liberale bijdrage aan het permanente mensenrechtendebat Bij de dood van Galina Starovoitova De oorlog in Joegoslavië: daadkracht of praatkracht? Bibliografie van de publicaties van W.J. van der Dussen Register