Als haar man haar hamsters laat afvoeren, verlaat Maria hem en steekt ze de grens over. Tachtig jaar eerder deed haar grootmoeder precies hetzelfde. Roman over grenzen en ongehoorzaamheid.Verleg je een grens zodra je een ander land binnentreedt, of verlegt het land een grens in jou?

Grensverleggers is een tegendraadse absurdistische roman over burgerlijke ongehoorzaamheid, vluchtkoffers en gelukzoekers. Het verhaal speelt zich af in de Euregio België-Nederland-Duitsland, een gebied waar de zin/onzin van landsgrenzen en het verschil in wetgeving invloed uitoefent op de leefsfeer.

De timide Maria Bos stapt in de staart van de coronapandemie uit haar twintigjarig huwelijk met Hans, een narcist met smetvrees. Maria rouwt om de dood van hun ongeboren kind en begraaft haar verdriet in de hamsterfokkerij. Ze is lid van een internationaal hamsternetwerk in het Belgische Moresnet, waar ze bevriend raakt met de Duitse Uta en de Waalse Hubert. In haar nieuwe woonplaats Heerlen ontmoet ze de Sloveense oud-mijnwerker en anarchist Janez Novak. Onder diens invloed ontwikkelt Moresnet zich tot episch centrum van waaruit een verzetsdaad wordt gesmeed, die een ongewilde wending neemt.Maria Bos houdt hamsters. Vijfendertig kooien in de kamer naast de slaapkamer, totdat haar man er genoeg van heeft. Wanneer hij ze tijdens de lockdown laat afvoeren, neemt Maria de trein naar Eijsden en loopt ze over een oude smokkelaarsroute de grens over. Drie hamsters in haar rugzak. Twintig jaar huwelijk achter zich.

In Heerlen begint ze opnieuw. Ze vindt een huurhuis, een eerste nest jongen en drie vrienden. Hubert, de Luikse bioloog die rouwt om zijn vrouw. Uta, de Akense fokster in zelfgenaaide jurken. En Janez, een Sloveense oud-mijnwerker die op zijn scootmobiel hardrock door het park laat denderen. Samen bereiden ze een tentoonstelling voor in het drielandengebied.

Dan verbiedt het ministerie het houden van Russische dwerghamsters. Brussel volgt. Wat begint als een hobbyclub die zich weinig aantrekt van landsgrenzen, loopt uit op een demonstratie in Vaals die niemand meer in de hand heeft.

Ondertussen klinkt de stem van Rosa, Maria’s grootmoeder, die in 1936 precies dezelfde grens overstak. Op de vlucht voor roddel, een wasserij en een leven dat al voor haar was uitgetekend.

Grensverleggers speelt in de voormalige Oostelijke Mijnstreek en in de vergeten uithoek waar Nederland, België en Duitsland elkaar raken. Eén stap over de grens en iedereen is buitenlander. Miryam Schobben schreef een roman over wat je achterlaat, en over de vraag wie de grens nu eigenlijk verlegt: jij, of het land.