LONGLIST SOCRATESBEKER 2026!

Onderzoek naar de opmars van de machine door de eeuwen heen. Komt de machine ons helpen of gaat hij ons vervangen?

De gevolgen van technologische vernieuwingen zijn groot, zoals ook weer blijkt uit de onstuitbare opmars van kunstmatige intelligentie en de smartphone. Maar helpt al deze techniek de mensheid eigenlijk wel verder?

Nu de mens door de smartphone voor het eerst in de geschiedenis permanent rondloopt met een machine in de broekzak, rijst de vraag of dit ooit de bedoeling was. In Mens en machine duikt journalist en historicus Roderick Nieuwenhuis in de techniekgeschiedenis. Daaruit blijkt dat de machine zowel een fysiek hulpmiddel als een veranderlijk idee is. In beide betekenissen heeft de machine een radicale impact gehad op de mens. En die impact lijkt alleen maar groter te worden.

Dit verhaal vertelt Nieuwenhuis aan de hand van het werk van de vele schrijvers, filosofen en kunstenaars die ooit over techniek hebben nagedacht. Het doel is om antwoord te krijgen op de vraag die de mensheid bezighoudt sinds de klassieke oudheid en de mythe van Prometheus: komt de machine ons helpen of gaat hij ons vervangen?

‘Op prikkelende wijze maakt hij de verbinding met de uitdagingen van deze eeuw.’ – Katholiek Nieuwsblad