Deel 1 Theoretisch kader1 Mentaliseren 13Mentaliseren en mentale toestanden 15Dimensies van mentaliseren 16Belichaamd mentaliseren 19Mentaliseren en mentale processen 21Signalen van effectief mentaliseren in relaties 212 De ontwikkeling van mentaliseren 25De ontwikkeling van mentaliseren 26Mentaliserend gezinsklimaat en gehechtheid 29De rol van affectspiegeling 31Spel en mentaliseren 34Epistemisch vertrouwen en de lerende houding 35Biologische factoren en de socioculturele context 373 Problemen met mentaliseren in relaties 39Ineffectief mentaliseren in relaties 40Pre-mentaliserende modi 44De rol van stress bij mentaliseren 48Gehechtheid en het switchpoint van mentaliseren 50Inhibitiecirkel van mentaliseren 51Mentaliseren en de samenhang met gezins- en emotionele problemen 53Deel 2 Klinisch model4 Structuur en kaders van een MBT-F-behandeling 59Rationale en doel van de behandeling 59Doelgroep 61De context van de behandeling 63Fasen in de behandeling 65Een gezamenlijke visie creëren 67Psycho-educatie 69Het proces monitoren 71Risico’s bewaken 745 Een mentaliserend klimaat bevorderen 77De therapeutische attitude als basis 78Basisprincipes MBT-F 87Het mentaliseren van de MBT-F-behandelaar 936 De beginfase: assessment 97Kennismaking en eerste onderzoek 98Mentaliserend gezinsprofiel 102Interventies in de beginfase 109Tot slot 1137 De middenfase: een mentaliserend proces bevorderen 115De start van de sessie: contact maken en focus bepalen 116Het bevorderen van een mentaliserend proces 119Herstel van mentaliseren: pre-mentaliserende modi doorbreken 120Versterken van het mentaliserende vermogen: balans houdenen tegenbewegingen 138Afsluiten van een sessie 145Tot slot 1468 Interpersoonlijk mentaliseren 149Interpersoonlijk mentaliseren: de MBT-F-loop 150Check 151Merk op en benoem 152Mentaliseer het moment 156Generaliseer en overweeg verandering 165Werken met ouders in gezinstherapie 168Tot slot 1699 De eindfase van een MBT-F-behandeling 171Doelen in de eindfase 172De therapeut in de eindfase 182Afronden van de behandeling 184Literatuurlijst 187Deel 3 BijlagenBijlage 1 Mentaliserend gezinsprofiel 199Bijlage 2 MBT-F-behandelplan 201Bijlage 3 MBT-F-therapeut Adherence Scale 205Bijlage 4 MBTi voor ouders 207Sessie 1 Over mentaliseren 209Sessie 2 De adolescentiefase en mentaliseren, mentaliseren en BPS 220Sessie 3 Over ouderschap, opvoeden en mentaliseren 229Gebrek aan verbinding, terugkerende conflicten, verbroken relaties... Gezinsdynamieken die zich soms generatie op generatie herhalen. Wat maakt verandering zo moeilijk en hoe is te begrijpen dat we ondanks onze wens het anders te willen, toch in dezelfde relatiepatronen terecht kunnen komen met onze partner of kinderen? En wat maakt het voor sommige gezinnen zo moeilijk om te profiteren van hulp? Ons vermogen om open te staan en te leren en te veranderen in een relatie hangt nauw samen met onze hechtingsgeschiedenis en de ontwikkeling van ons mentaliserende vermogen. Goed kunnen mentaliseren is noodzakelijk om veilige, wederkerige relaties te kunnen opbouwen. 'Mentaliseren met gezinnen en partners' biedt een praktische inleiding in Mentalization Based Treatment for Families (MBT-F) en integreert kennis uit de neurobiologie, gehechtheidstheorie, het psychoanalytisch gedachtegoed en de systeemtheorie. Aan de hand van vele voorbeelden worden theoretische concepten uitgelegd en krijgt de lezer inzicht in de belangrijkste interventieprincipes. Het behandelmodel MBT-F geeft handvatten aan iedere behandelaar en begeleider die werkt met gezinnen en partners. Voor professionals die werken met complexe gezinnen waarbinnen de samenwerking niet vanzelfsprekend is, helpt dit boek begrijpen wat deze samenwerking en verandering in de weg kan staan en hoe dit te verbeteren.Lidewij Gerits is psycholoog-psychotherapeut, systeemtherapeut en MBT-therapeut, supervisor en trainer. Zij heeft 25 jaar werkervaring binnen de ggz en jeugdhulp. Lidewij is momenteel werkzaam in haar eigen praktijk en is daarnaast verbonden aan het landelijke expertisecentrum MBT Nederland.