Overheid en samenleving houden elkaar in een noodlottige omhelzing. De overheid stimuleert individualisme en de individualistische samenleving veroorzaakt bureaucratie en beheerszucht van de overheid. Alexis de Tocqueville zag dat 150 jaar geleden als het voornaamste risico van democratie en noemde het ‘mild despotisme’: een geïndividualiseerde samenleving en een bureaucratische overheid die gezamenlijk de publieke zaak om zeep helpen. Aan de hand van het in Nederland onderbelichte werk van deze negentiende-eeuwse filosoof (1805-1859) ontwikkelt Albert Jan Kruiter in 'Mild despotisme' een nieuwe fundamentele verklaring voor de huidige crisis in democratie en verzorgingsstaat. Hij bespreekt onder andere de jeugdzorg, de Awbz, de Wmo, het persoonsgebonden budget, de Krachtwijken en het daklozenbeleid om te laten zien wat de waarde van Tocquevilles ideeën is voor de democratische verzorgingsstaat in het Nederland van nu.