Het aantal illegale vreemdelingen van buiten Europa dat in Nederland woont, blijft het laatste decennium constant. De terugkeer van illegale vreemdelingen en uitgeprocedeerde asielzoekers naar het land van herkomst verloopt moeizaam. Er is relatief veel onderzoek gedaan naar uiteenlopende factoren die een rol spelen in het terugkeerproces van (illegale) vreemdelingen. Er is echter nauwelijks inzicht in de betekenis en de rol van transnationale migrantengemeenschappen voor de terugkeer van onrechtmatig verblijvende landgenoten.

In deze studie gaat de aandacht uit naar Braziliaanse, Colombiaanse, Ghanese en Nigeriaanse migrantengemeenschappen in Nederland. Hoe wordt er binnen deze transnationale sociale netwerken gesproken over terugkeer van illegale landgenoten en in hoeverre worden zij bij de wens tot terugkeer vanuit de gemeenschap ondersteund? Het onderzoek laat zien hoe terugkeer soms een meer individuele aangelegenheid blijkt te zijn en in andere gemeenschappen gekoppeld wordt aan het collectieve falen en slagen van de familie in het herkomstland. Onderling wantrouwen en gedeelde verwachtingen binnen transnationale migrantengemeenschappen bepalen mede het denken over en de ondersteuning bij terugkeer.

Dit onderzoek is van belang voor academici en professionals die zich bezighouden met irreguliere migratie, het verblijf van onrechtmatig verblijvende vreemdelingen en hun terugkeer. De bevindingen die in dit boek worden gepresenteerd, bieden inzichten in hoe onrechtmatig verblijvende vreemdelingen denken over terugkeer, de barrières waar zij tegenaan lopen en de rol van de migrantengemeenschap hierbij.