Wat gebeurt er wanneer we denken? Hoe kunnen we weten wat iets is, en waarom ervaren we sommige inzichten als onmiddellijk waar? Dergelijke vragen lopen als een rode draad door het werk van Aristoteles, maar een afzonderlijk boek over het denken schreef hij niet. Zijn scherpste beschouwingen liggen verspreid over onder meer Over de ziel, Metafysica, Analytica posteriora en zijn ethische werken.

Aristoteles-kenner Ben Schomakers heeft uit het enorme oeuvre alle prikkelende en belangrijke passages over denken bijeengezocht, geordend en in een helder nawoord tot een leven gewekt dat nu nog vitaal is. Over denken laat zien dat denken voor Aristoteles veel meer is dan redeneren of problemen oplossen. Het denkvermogen is ontvankelijk: het neemt de vorm van wat gedacht wordt in zich op en kan zo, zoals Aristoteles zegt, ‘op een bepaalde manier alle zijnden’ worden. Maar dit alledaagse vermogen blijft raadselachtig. Is denken afhankelijk van waarneming en lichaam? Kan het zichzelf denken? En wat bedoelt Aristoteles wanneer hij het goddelijk, onsterfelijk of zelfs het hoogste geluk noemt?

De selectie volgt Aristoteles van de eerste beginselen van kennis tot zijn beroemde ‘denking van denking’ en zijn lof van het beschouwende leven. Samen vormen de teksten het boek over denken dat hij zelf nooit schreef.

Aristoteles (384-322 v.Chr.) is een van de oorspronkelijkste, veelzijdigste en belangrijkste filosofen in de westerse geschiedenis. Zijn werken spelen steeds een centrale rol in de theorie en de geschiedenis van literatuur, biologie, ethiek, politiek en retorica. Zijn invloed op de westerse filosofie is moeilijk te overschatten.

Ben Schomakers (1960) is filosoof en classicus. Hij vertaalde onder andere Over de ziel en Metafysica van Aristoteles, Alle woorden van Heraclitus en Voor eigen gebruik van Marcus Aurelius. Van zijn hand verschenen talloze filosofische werken, waaronder Verlangen opnieuw (2023) en Het moment (2024).