De essayistiek van Charlotte Mutsaers is niet los te zien van haar verhalend oeuvre. Het geheim is misschien wel de perfecte balans tussen intellect en verbeelding. Paardejam gaat over knieën van dennenhout, over tenen die de benen willen nemen, over het jukbeen, over de tong van het dikke niets, over kwallenrokjes, indianentooien, literair gevogelte en kerstmenu's uit Oostende en natuurlijk over het schrijven zelf: 'Wie nooit op een hobbelpaard over het tapijt heeft geracet, nooit "Huhu!" heeft gebruld al was het maar tegen een bezemsteel, nooit geloofd heeft in hoefijzergeluk, nooit gesnakt heeft naar de hengstebron, nooit Jeanne d'Arc, Sinterklaas of Napoleon heeft willen zijn, zal het in de kunsten niet ver schoppen.'