'Onvrijwillig kinderloos. In de Nederlandse literatuur is dat Leonie uit De kroongetuige (1983) van Maarten 't Hart. In haar dagboek lezen we dat ze als kind het woord 'haagweduwe' hoort. Volgens haar moeder is dat een vrouw zonder man, maar met een kind. Waarop ze vraagt: 'En een haagmoeder? Is dat een vrouw die wel een man heeft en geen kindje krijgt?' Zo'n haagmoeder is Ama uit de debuutroman Russisch water van Caroline Ligthart (1965). Van haar prijswinnende verhalen uit Hollands Maandblad, De Revisor en De Brakke Hond weten we al dat Ligthart een begenadigd stilist is met een lichte toets en een open blik. Deze kleine, subtiel, maar tegelijkertijd krachtig geschreven roman bevestigt dat. Ik-verteller Gijs is een zware Oblomov, lui, dominant, 38 jaar en 1.90 meter lang, exacte aanleg, afgebroken studie natuurkunde, baantje bij overslagbedrijf in Russisch gehucht en liefhebber van pornoblaadjes. Zo'n man op wie het motto van Ligthart past, als er staat dat hij blijft wachten tot iemand hem de hand reikt en tegen hem zegt: 'Kijk zo: intrekken wijd sluit.' Is die iemand Alma? Zijn vriendin die een kind wil? Alma is lang, tanig, ze heeft een zachte stem die niet bij haar lijkt te passen en een bos pijpenkrullen en ze is docente communicatiewetenschappen. Ligthart laat Gijs het verhaal vertellen als na meer dan twee jaar de relatie over is en hij weer in de Russische winterdatsja verblijft met zijn zevenjarig nichtje Mare, kind van zijn broer. Het meisje mag een week vakantie vieren bij haar oom in het Russische in natuur en sterke drank gedompelde oord. Zo trekt de schrijfster zowel het aspect van de volwassene als dat van het kind in één kruislings verhaal: het kind dat er niet is in een relatie die er niet meer is èn het kind (Mare) dat er wel is in een relatie van haar ouders die - zo weet de lezer - weliswaar niet ideaal is, maar die wel nog bestaat. Wat je niet kunt zeggen van Gijs en Alma als paar. Het soms best geestig vertelde verhaal herbergt een donkere dreiging en duistere dramatiek, die zich al verraadt in de titel. Russisch water slaat op het vruchtbaarheidsritueel waarbij water over Alma wordt gegoten uit een jerrycan met als sticker een nijlpaard erop geplakt, symbool van de vruchtbaarheid. Datzelfde ijskoude Russisch water blijkt uiteindelijk misschien fataal te zijn voor een van de twee meisjes. Het zou flauw zijn te verklappen wie, maar het spoort precies met wat in de brief staat van Gijs aan Alma, aan het slot van het boek. Een brief die aanstuurt op acceptatie van je keuzes, ook in een liefdesrelatie, met of zonder kind. Russisch water is dus niet slechts een mooi, licht tragisch verhaal over een man en een vrouw en hun onvervulde kinderwens, maar tevens een trefzekere illustratie van hoe zwaar het is keuzes te maken. Je raakt altijd een ander.'