De beheersing van het vuur was de eerste grote ingreep van de mensheid in de natuur en een voorwaarde voor de ontwikkeling van landbouw en industrie. Alleen mensen hebben geleerd vuur te beheersen. Maar hoe meer zij hun beheersing uitbreidden, des te groter werd hun afhankelijkheid van het vuur met vaak onvoorziene gevolgen. In Vuur en beschaving geeft Johan Goudsblom een levendig beeld van deze ontwikkeling. Hij schetst de vele productieve en destructieve toepassingen van vuur en de betekenis daarvan voor het menselijk leven, vanaf de vroegste prehistorie tot het huidige industriële tijdperk.

Johan Goudsblom (1932), emeritus hoogleraar sociologie aan de Universiteit van Amsterdam, publiceerde onder meer Balans van de sociologie, waarvoor hij de essayprijs van de stad Amsterdam ontving; Het regime van de tijd en de monumentale studie Vuur en beschaving zijn in meerdere talen vertaald.