De hevige belangstelling die allerwegen bestaat voor de wereld der klassieke oudheid houdt de behoefte in aan een overzicht van de Griekse geschiedenis dat breed oriënteert, zonder zich al te veel in bijzaken te verstrooien; dat wetenschappelijk verantwoord is, doch evenzeer aantrekkelijk door aangename leesbaarheid. Aan deze voorwaarde voldoet ongetwijfeld het bekende werk van Helmut Berve, waarvan in dit deel de oudste Griekse historie vanaf het begin der geschiedkundige periode tot aan de Perzische oorlogen wordt beschreven. Na een schildering van de oud-Kretensische en Mykeense beschaving geeft Berve het relaas van de grote Dorische volksverhuizing en de gevolgend daarvan, de definitieve vestiging van de Griekse stammen in de verschillende delen van het oude Hellas, waarbij ook de vraag van de eenheid van het Helleense volk ter sprake komt. In de volgende periode, de archaïsche tijd, werkt de bewegingsdrang nog door in de kolonisatie die buiten het eigenlijke Griekse gebied wordt ondernomen: deze laat tevens een handel opkomen die vele plaatsen aan de kusten van de Middellandse Zee gaat bestrijken. In deze tijd valt de eerste schepping van het Griekse staatswezen, dat geprononceerde vormen zal ontwikkelen die in zekere zin nog van actueel belang zijn. De schrijver geeft een brede plaats aan de culturele groei, aan oudheidkundige bijzonderheden, aan religie en maatschappelijk leven. Het boek eindigt met de 6e eeuw voor Chr., de periode waarin de grondslag is gelegd voor de klassieke tijd die aan het volk der Hellenen na zijn gelukkige ontworsteling aan de Perzische bedreiging en grote bloei bezorgde.