Iemand wandelt door zijn stad en verdwaalt in een zelfde stad, maar dan in een ander mogelijk universum.De grimmigheid daar is intens. Hij past zich aan en verdwaalt terug naar zijn stad.De tijd staat niet stil. ‘Het geestelijk lijden van onze tijd’ dat Huizinga in zijn In de schaduwen vanmorgen en Geschonden wereld beschreef, heeft ruim een halve eeuw later nog scherpere vormenaangenomen. Gewend als we zijn geraakt aan de door Huizinga beschreven tendensen – de zucht naaroppervlakkig genot, de schending van morele normen onder meer veroorzaakt door de zucht naar gewin,de neiging van de mensen de wereld als hun speelgoed te gebruiken, ‘het primaat van leven bovenbegrijpen’, de verloochening van absolute ethische normen, om er maar enkele te noemen – merken we zenauwelijks meer op, en de welsprekende stem van de dichter die ernaar verwijst gaat verloren als die vaneen roepende in een woestijn.De toekomst valt niet te voorspellen – de loop van de geschiedenis wordt bepaald door ontelbareuiteenlopende factoren – maar dat hoeft ons er niet van te weerhouden te trachten ons voor te stellen hoede wereld eruit zou zien als de tendensen die Huizinga verontrustten uiteindelijk volledig de boventoonzouden gaan voeren.De uitverkoren wereld kan daarbij behulpzaam zijn. In deze kleine roman wordt een barbaarsesamenleving geschetst die zou kunnen ontstaan als dergelijke tendensen de overhand zouden krijgen.Hoe de menselijke samenleving zo heeft kunnen veranderen wordt in het boek niet verteld – Mark, dehoofdpersoon (aan achternamen schijnt men in deze nieuwe wereld niet meer te doen), is althans vanaf deeerste bladzijde het spoor bijster en houdt al gauw op te achterhalen hoe de veranderingen rondom hemzich hebben kunnen voltrekken:‘Wat zat hij hier? Hoe was hij hier verzeild geraakt, wat was er met hem gebeurd? Er was niets met hemgebeurd. Nee... hij was nog wie hij was: niet hij, maar de wereld was veranderd. Hij had al gauw nietsmeer van die verandering begrepen en daarom was hij opgehouden erover na te denken. Zijn verstand haderbij stilgestaan en hij had het allemaal maar over zich heen laten komen. De verandering, deverwording... Verwording, zo mocht hij de gedaanteverwisseling die de wereld had ondergaan welnoemen.’Mark slaagt erin te overleven. Welgemoed aanvaardt hij de ongemakken die het bestaan in de verwordenwereld met zich meebrengt, trotseert hij de gevaren, leert zich te verdedigen, zich te onderwerpen en tegehoorzamen waar dat moet. Hij doet het onvermijdelijke: hij past zich aan. Aan het slot van de vertelling,die iets weg heeft van de beschrijving van een lange reis door een barre onderwereld, ontsnapt hij tochweer naar de ‘gewone’ wereld. Hij ontsnapt, maar niet geheel ongeschonden. Zich conformeren aan deverworden wereld eist zijn tol.Het lijkt een absurd verhaal. De werkelijkheid kan echter nog veel absurder zijn, bijvoorbeeld als je stad bezet wordt door een onderdrukker en alles verandert. Alles wat normaal was is dat niet meer en is vervangen door abnormaliteiten. Dat is bijvoorbeeld Oekraïners overkomen in de nu door de Russen bezette gebieden. Het kan dus nog veel erger.