René Descartes (1596-1650) wordt wel 'de vader van de moderne wijsbegeerte' genoemd. Na Aristoteles had de filosofie zich niet meer vernieuwd en was in slaap gesukkeld. Descartes wilde niet de geschiedenis in gaan als de zoveelste filosoof die op dezelfde manier vertelt hoe de wereld in elkaar zit. En daarom wilde hij een nieuwe manier vinden om de wereld in kaart te brengen. Om tot zo'n verandering te komen, zocht hij naar een ander uitgangspunt; een soort onbetwistbaar, onbetwijfelbaar fundament. En zo begint zijn methodische, doelbewuste twijfel aan alles. Bij alle twijfel ontdekt hij dat hij zeker weet dat hij het is die twijfelt. Dit mondt uit in zijn beroemde uitspraak Cogito ergo Sum (Ik denk, dus ik ben). Echter als twijfel leidt tot besluitenloosheid dan is dit volgens Descartes de laagste graad van vrijheid. Een hogere vorm van vrijheid is het met genoegen instemmen met iets, weloverwogen iets doen. Verstand en wil vallen dan samen.
Met dit Cartiaanse denken brak voor de filosofie een nieuw tijdperk aan. In korte tijd verspreidde het zich over Europa en bleef het tot in 19e eeuw een centrale plaats innemen.