Boek Druiven en Droesem Frederiek beschrijft reis langs Griekse wijngaarden De Voorburgse Frederiek Lommen schreef een boek over Griekse wijnen: Druiven en Droesem. Een reis langs Griekse wijngaarden. 'Ik heb mijn boek zo genoemd omdat ik heb geleerd dat je behalve de mooie dingen ook de minder mooie dingen moet acrepteren in het leven. In Griekenland zeggen ze: wie wijn drinkt, moet ook de droesem nemen. Droesem is de drab van wijn.' Frederiek heeft een hectische baan bij de Universiteit Leiden. Daarvoor werkte ze een aantal jaren bij de gemeente Leidschendam-Voorburg. Eerst bij de griffie en later voor toenmalig wethouder Tilly Zwartepoorte. In de avonduren schreef ze haar boek. "lk probeerde elk weekend en elke avond van negen tot elf aan mijn boek te werken. Ik heb wel wat van mijn sodale leven moeten opofferen, maar ik beleef daar ontzettend veel plezier aan. Mijn vrienden en familie hebben me altijd gesteund.' Het idee voor een boek ontstond nadat ze bij een ongeluk een zware hersenschudding had opgelopen. "Later bleek het ernstiger te zijn dan men aanvankelijk had gedacht. Er was zelfs sprake van hersenletsel en ik kreeg therapie van een neuropsycholoog in Geldrop. In die tijd realiseerde ik me dat je maar een leven hebt, en dat je je passies moet verwezenlijken. In mijn geval is dat schrijven. Ik ben met meteen met een boek begonnen, maar heb eerst een artikel geschreven. Dat is geplaatst. Voor mij was dat een bewijs dat ik kan schrijven." Griekenland Haar artikel werd in 2005 gepubliceerd in het tijdschrift Lychnari, een blad voor Griekenlandliefhebbers. "Ik heb het land altijd interessant gevonden. Dat komt onder meer doordat mijn eerste liefde een Griek was. Ik weet dus veel over dat land omdat ik daar op mijn achttiende aan de keukentafel zat bij zijn familie in een kleinbergdorpje, en niet als toerist binnenkwam. Ik heb het land op een heel andere manier leren kennen; van binenuit. Ik kom er al 25 jaar.' Tijdens het schrijven kwamen veel herinneringen boven. "Ik zat vaak aan tafel met kaarten, fotoalbums en dagboeken om me heen. Sommige reizen heb ik overgedaan. Ik ben in de twee jaar dat ik aan mijn boek schreef, vijf keer teruggeweest. Ik spreek de taal goed, dus dat was heel handig." Naar aanleiding van een artikel over Griekse wijnen en haar blog over 'de andere kant van Griekenland' is Frederiek benaderd door haar huidige uitgeverij Totemboek. "Ik weet nog goed dat ik een telefoontje kreeg; of ik een boek wilde schrijven over Griekse wijnen. Ik stond in de hal van het raadhuis in Leidschendam en sprong een gat in de lucht." Wijn/reisboek Later vroeg ze zich serieus af of ze wel genoeg kennis bezat om over wijnen te schrijven. "Zoals ik in het voorwoord van mijn boek vertel, ben ik geen vinoloog. Ik weet met enorm veel over wijn. Ik ben me er toen pas in gaan verdiepen. Het was een enorme uitdaging." Na twee weken bedenktijd besloot ze - in overleg met de uitgeverij dat het een wijn/reisboek zou worden. "Ik maak als het ware een reis langs Griekse wijngaarden. Ik vertel veel over die gebieden, over het landschap, de politieke situatie en overdewijnen." Zelf is ze gek op reisverhalen, onder meer van Paul Theroux, Colin Thubron, Patrick Leigh Fermor en Cees Nooteboom. Er staan veel boeken van hen in haar boekenkast. "Zij waren mijn voorbeeld. Ik heb een boek geschreven dat ik zelf graag zou willen lezen." Het boek Druiven en Droesem een uitgebreide autobiografie - is goed geschreven en leest gemakkelijk weg. Heel handig is het register dat achter in het boek is opgenomen, zodat je een stad of eiland kunt opzoeken. Op die manier kun je het boek ook als naslagwerk gebruiken voor een vakantie. De officiele boekpresentatie vindt plaats op 27 november. Het boek is al wel verkrijgbaar in de winkel en via Bol.com. Frederiek is momenteel bezig met haar tweede boek. Dat zal gaan over de politieke situatie in Griekenland.
Ingrid Rompa — Het Krantje — 29 november 2011
Griekse wijnen De journaliste Frederiek Lommen heeft zich als eerste in ons land gewaagd aan een boek over Griekse wijnen. En niet zómaar één. Het is eigenlijk een reisverhaal waarin de Griekse cultuur is verweven en waarin Griekenland ook als ´stamland´ in de wereld-wijnhistorie wordt belicht. Lommen heeft met "Druiven en Droesem" nauwkeurig, helder en journalistiek verteld hoe de wijncultuur er in elkaar steekt, waar nodig gedetailleerd en met oog voor het uitzonderlijke. Het Griekenland zoals het ons is voorgesteld, een verzameling 'bon vivants' die zichzelf door te weinig te produceren en op te grote voet te leven aan de rand van de financiële afgrond hebben gebracht, is niet de samenleving die de schrijfster ons voorhoudt.Dat is er één van niet arrogante of verre van luie burgers, die vaak twee banen moeten hebben om de eindjes aan elkaar te kunnen knopen. In die wereld heeft zich ook voornamelijk de hergeboorte van de wijncultuur voorgedaan, die Griekse wijnen nu het aanzien hebben gebracht dat zij verdienen. Lommen geeft ons daarover de bijzonderheden, waardoor de actuele Griekse wijnwereld inzichtelijker wordt en ons nader komt. Kortom: een even lezenswaardig als goed gedocumenteerd boek, dat een oplevend wijnland recht doet.(Uitgeverij Tipi/Totemboek Amstelveen)
John Bindels — WijnWijs — 14 december 2011
Een leesbaar boek schrijven over Griekenland en daarin veel aandacht besteden aan de wijnen van het land, zonder het een boek voor wijnfanatici te maken: dat is geen geringe onderneming. Journaliste Frederiek Lommen slaagde er echter in. Zij schreef een boeiend en persoonlijk reisboek, waarin Griekse wijnen, wijngaarden en wijnmakers een belangrijke plaats innemen. Dat maakt het boek geen wijnboek, maar wel een boek over geschiedenis, cultuur en natuur van een bijzonder land, waarin de wijnstok een belangrijke plaats inneemt. En dat kan ook niet anders, want vanuit Griekenland verspreidde de vitis vinifera zich over Europa. Zonder de inspanningen van Griekse kolonisten nog voor het begin van onze jaartelling zouden bijvoorbeeld de Fransen geen wijnbouw kennen. Wijn en wijnbouw zijn onlosmakelijk met de Griekse geschiedenis en cultuur verbonden, en Lommen beschrijft dat op smakelijke wijze. Mijn treinreizen waren de afgelopen weken een stuk zonniger dan de Nederlandse winter mogelijk maakte! Om nog even op dat reisboek terug te komen: Lommen heeft veel moderne én oudere (reis)literatuur over Griekenland gelezen. Een van haar favoriete auteurs is Patrick Leigh Fermor, auteur van bijvoorbeeld Travels in Northern Greece. Zonder nog het nawoord te hebben gelezen, begon ik halverwege het boek te vermoeden dat zij met dit boek een van die grote reisliteratuur-auteurs heeft willen benaderen. En inderdaad: Patrick Leigh Fermor wordt genoemd als grote inspiratiebron. Waarmee Lommen dus veel meer een reisboek heeft willen schrijven dan een wijnboek. Debuut Druiven en Droesem is het debuut van Lommen. Zij werd door de uitgever gevraagd haar passie voor Griekenland en Griekse wijnen in boekvorm te gieten. Die passie had zij al geuit op haar weblog Ander Griekenland en in diverse andere media. In de afgelopen twintig jaar trok Lommen jaar in jaar uit naar het land waar ze haar hart aan had verpand, en leerde het kennen zoals geen toerist op de eilanden het ooit zal doen. De eerste jaren was het de liefde die haar naar het zuiden dreef; toen die overging, bleef de passie voor het land en de bewoners, de geschiedenis en de cultuur. Zij leerde Grieks, las alles wat los en vast zat over het land en leerde na retsina ook nieuwe, moderne wijnen kennen. Haar ontdekking van de Griekse wijnwereld kwam op het juiste moment: al enige decennia lang is ook in Griekenland een moderniseringsslag gaande, waarbij in Frankrijk opgeleide, vaak jonge wijnmakers een grote rol spelen. Griekenland produceert dan ook niet alleen meer goedkope en zoete bulkwijnen, maar vaker moderne en kwalitatieve tafelwijnen in fles. (Dat neemt niet weg dat er ook nog liter en liters wijnmeuk-oude-stijl op de markt komen, zoals Lommen ervoer. Zelf maakt ik kennis met die wijn-oude stijl op Korfoe in 2010!) Twaalf streken Druiven en Droesem is ingedeeld in twaalf hoofdstukken die ieder een streek behandelen. Van Macedonië in het noorden tot Kreta in de Egeïsche Zee en van de Ionische eilanden ten zuiden van Italië tot Thracië, tegen de Turkse grens. In ieder hoofdstuk beschrijft Lommen haar reizen: te voet, met de auto of met openbaar vervoer. In sommige gebieden maakte ze lange zwerftochten door de bergen, in Athene stapt ze op de fiets naar de buitenwijken en naar de eilanden gaat ze uiteraard per boot. De wijnen van zo'n gebied komen ruim aan bod, soms wat diepgaander dan anders. Lommen is geen wijnschrijver, en kenners zullen af en toe wel iets meer willen weten over de gedronken of geproefde wijnen. De bezoekjes aan wijnbedrijven zijn vaker toeristisch dan inhoudelijk, ook veroorzaakt door de soms beperkte voorbereiding en het feit dat er zelden een afspraak met de wijnmakers wordt gemaakt. De reisverslagen en historische inzichten maken echter veel goed. Veel van wat er nu in Griekenland gebeurt komt door Lommen's verhalen bedoeld of onbedoeld in een perspectief te staan, wat een ander plusppunt van het boek is. Een paar kritische opmerkingen Fouten zitten er ook in het boek, zoals het gebruik van het woord vinologie - een typisch Nederlandse vinding - waar oenologie wordt bedoeld. Ook spreken we in Nederland van biologische landbouw, niet van organische. Repage als term bij de champagneproductie ken ik niet, remuage wel. Maar dat is gezeur van een vinologe (geen oenologe ;-) ), en zal de liefhebber niet weerhouden van het boek te genieten. Om te eindigen met nog een paar positieve punten: heerlijk dat er een trefwoordenregister in het boek zit, een literatuurlijst en een lijst van wijnmakers. Zelf een lijst met importeurs van Griekse wijnen in Nederland is voorhanden! Het wordt hoogste tijd om weer eens bij Aridjis of Grieksewijnen langs te gaan... Frederiek Lommen, Druiven en Droesem - een reis langs de Griekse wijngaarden, uitgeverij Tipi, 2011, prijs 22,95 euro Wist je dat in de WijnWebWinkelgids wijnen van Grieksewijnen opgenomen waren? Mijn favoriet? Malagousia van Domaine Gerovassiliou bijvoorbeeld. Een druivenras om in de gaten te houden!
M. Beukers — Wijnkronieken — 13 januari 2012