Vegetariër Harold Verhagen is altijd op zoek naar leuke adresjes om te eten en te ontspannen, als hij op reis is. Hij werkt aan een gids met milieuvriendelijke tips. Staande voor de Sagrada Familia in Barcelona, zo’n jaar of zes geleden, schoot er een prangende vraag door bedrijfskundige en ondernemer Harold Verhagen. Kijkend naar de intrigerende vormen van dit levenswerk van architect Antoní Gaudí dacht hij: Wat is eigenlijk mijn levenswerk? „Op een bepaalde leeftijd krijg je dat soort vragen kennelijk”, zegt hij met een glimlach op zijn gezicht. „Ik voelde toen echt van binnen uit een drang om iets goeds te gaan doen, om mijn steentje aan een betere wereld bij te dragen.” Daartoe aangezet door de buitenwereld voelde hij zich niet. „Nee, het zat van binnen. Ik zie wel veel mensen om me heen die in actie komen, het heft in handen nemen als ze iets niet bevalt. Daar verbaas ik me steeds over, over die kracht. Mensen die mij al langer kennen, zeggen dat ik altijd al bezig was met een of andere vorm van actievoeren. Ik ben me daarvan nooit zo bewust geweest.” Eerst zette Verhagen zijn zoektocht naar antwoorden op de grote levensvragen om in een boek over persoonlijke ontwikkeling. Afgelopen jaar, na bezoekjes aan Londen en Parijs, kreeg dat ’goed en groen doen’ wat meer praktische vorm. Hij besloot om de eerste ’Good & Green Guide’ in Europa te gaan maken. „Vorig jaar was ik met mijn gezin in Londen en als altijd ben je op zoek naar leuke adresjes om te eten en te ontspannen. Mijn vrouw en ik zijn vegetariër en houden ook van yoga. Zelfs in zo’n grote stad als Londen is dat lastig. Het is er wel, maar je moet erg goed zoeken. Een Capitool-gids biedt op deze punten geen houvast. Dit jaar in Parijs idem dito. Terwijl ik al wandelend mooie zaken tegenkwam waar je heerlijk biologisch kan ontbijten, of goede cosmetica van natuurlijke materialen kan kopen, die niet het milieu vervuilen of op dieren zijn getest. Toen dacht ik: Ik ga die gids maken.” Voor een Rotterdammer kreeg dat voornemen een opmerkelijke wending: de eerste gids gaat over Amsterdam. „Ik kwam er al veel, zeker een maal per week. Dat komt ook door mijn vrouw, die is grote fan van de cosmetica van Lush en dat is in Amsterdam te koop. Het is langzaam mijn stad aan het worden. Ik ontdek steeds weer nieuwe plekken.” Verhagen maakte een begin door in zijn netwerk te duiken en iedereen aan te spreken op goede en groene plekjes in de hoofdstad. „Ik begon met restaurant Umoja. Ik ken de eigenaar al jaren en die is altijd maar op zoek naar manieren om zijn zaak te vergroenen. En niet alleen zijn eten.” Verhagen kreeg op een gegeven moment bakken post in zijn computer. Er ging een wereld voor hem open. „Er zijn zo veel mensen bezig met groene en goede onderwerpen, ongelooflijk. En als dat vliegwiel eenmaal draait is er geen houden meer aan. Ook de gemeente Amsterdam en de Kamer van Koophandel gingen meedoen.” De ondernemer gaf daarnaast zelf ook zijn ogen goed de kost, las kranten, groene tijdschriften. Hij ging zo veel mogelijk adressen zelf controleren. „Zo heb ik geslapen in vijf-sterrenhotels en in jeugdherbergen. Het staat er allemaal in. En soms bijzondere mengvormen. Zo is er een oude verbouwde boot aan de Prins Hendrikkade met drie kamers die elk een eigen sfeer hebben: Marokko, Mexico en India. Die boot heet dan ook Le Maroxidien. Niet goedkoop, 100 euro per nacht, maar je krijgt een zeer rijk geheel biologisch ontbijt, geserveerd onder de stuurhut.” Verhagen besloot niet alleen maar groene plekken in de gids op te nemen. „Er zijn van die plaatsen waar mensen goed doen, iets voor kinderen in de derde wereld bij voorbeeld. Of mensen die bewust werken met gehandicapten als werknemer. Dat is niet per se groen, maar het voelt wel heel goed aan.” Zo bouwde hij in een paar maanden een lijst op met tegen de 500 adressen. Die zijn ingedeeld in 23 categorieën, zoals eat and meet (horeca), dreaming (hotels), buy (winkels), help (vrijwilligers) en experiencing. In die laatste categorie staan bij voorbeeld de kringloopwinkels, plekken waar je fietsen of elektrische scooters kunt huren, elektrische taxi’s kunt nemen, maar ook waar je yogacursussen kunt volgen. Op de vraag waarom alles in het Engels staat is ondernemer Verhagen heel duidelijk: „Dat is commercieel interessanter. In de drie P’s is tenslotte na people en planet ook de profit opgenomen.” Elke activiteit wordt langs een meetlat gelegd. „Dat zijn bestaande keurmerken. Zo heb je CBF voor goede doelen, Fair trade die de zorg voor de werkende mens meet en EKO voor milieuvriendelijk geteeld voedsel. Zo’n keurmerk levert een ster op. Je kunt maximaal drie groene en drie goede sterren krijgen. Ben je bij voorbeeld als onderneming geheel klimaatneutraal en worden alle gebruikte materialen weer helemaal hergebruikt –cradle to cradle– dan krijg je drie groene sterren. Daar bovenop worden maximaal nog vier sterren toegekend. Dat slaat vooral op de transparantie van een bedrijf of instelling. Hoe open ben je naar de consument toe, laat je weten wat je aan goede dingen doet en publiceer je de gecontroleerde resultaten?” Tien sterren zijn nog niet toegekend. „Zeven is nu het maximum.

Kastanjes rapen in het Vondelpark, negerkopjes spotten aan de gracht. De schrijvers van Good and green guide en Inspirerend Amsterdam laten hun stad zien. Leidseplein Het populaire uitgaansplein is voor Huibert Teekens, schrijver van Inspirerend Amsterdam , en Harold Verhagen, schrijver van de Good and green guide , een bron van inspiratie. Voor Verhagen door zijn groene adresjes, voor Teekens vanwege de vele historische gebouwen, zoals de Stadsschouwburg. Teekens: ?De overkapping aan de voorkant van de Stadsschouwburg is destijds gebouwd voor de elite die met het rijtuig naar de Schouwburg kwam. Dan werden ze niet nat bij het uitstappen. De lagere klasse moest door de zijdeur zonder afdakje.? ?Later werd die regel afgeschaft. Sinds februari zit er een restaurant bij de hoofdingang en moet iedereen door de zijdeur.? Halverwege Teekens verhaal ziet Verhagen een eerste teken van groen: ?Kijk, daar gaat de tram. Op groene stroom, geleverd door Eneco. In onze gids staat een apart hoofdstuk over het Gemeentelijk Vervoerbedrijf Amsterdam.? De tram blijkt niet het enige ecologische element te zijn op het plein. Verhagen: De Zweedse keten H&M heeft een speciaal duurzaamheidsbeleid. Weinig mensen weten dat de keten een biologische kledinglijn heeft. H&M houdt dat waarschijnlijk expres stil, want het kan soms klanten afschrikken.? ?Bovendien is het bedrijf dan vatbaar voor kritiek van milieuorganisaties die hun biolabel in twijfel kunnen trekken.? Vondelpark Verhagen: ?Dit is een prima plek om je te ontspannen. Ik houd veel van parken. Hier heb je mogelijkheid in een drukke stad van de stille natuur te genieten.? Teekens: ?Heb je ook een hoofdstuk Stille Plekken ?? Verhagen: ?Ja, maar bij mij heet het Parks and Gardens . Het Vondelpark staat daar uiteraard in. Het is de perfecte locatie om yogaoefeningen te doen.? De Good and green guide is dan ook in de eerste plaats een gids voor de ecologisch bewuste bezoeker. Maar de twee gidsen hebben meer gemeen dan zo op het eerste gezicht lijkt. Teekens: ?Mijn gids is er ook voor de bewuste bezoeker. Bij mij gaat het erom je bewust te worden van de cultuur, de spiritualiteit en de geschiedenis van de stad, zodat je er meer van kunt genieten.? De schrijvers schrikken op uit hun verhaal door een zwerm halsbandparkieten, een papegaaiensoort. Bij een dikke boom wemelt het ervan. Teekens: ?Het is eigenlijk absurd dat je hier papegaaien tegenkomt. Ze zijn ergens in de jaren zestig uit een kooi ontsnapt en hebben zich als een olievlek verspreid over de verschillende stadsparken van Europa.? Iets verderop stuiten de collega?s op het StayOkay hostel. Volgens Verhagen is dat echt een groene jeugdherberg. Verhagen: ?Je kunt er biologische wijn drinken en er is groene stroom. Bovendien is het hotel partner van verschillende goede en groene initatieven, waaronder Stichting Doe een wens. Dat op deze plek een jeugdherberg is geopend, is volgens Teekens niet toevallig. ?In 1976 ging de jeugdherberg open in de oude huishoudschool. In 1975 werd het namelijk verboden om in het Vondelpark te slapen. Hippies vanuit de hele wereld kwamen naar Amsterdam om joints te roken, gitaar te spelen en te slapen. ? Come to Amsterdam and sleep in the Vondelpark? , het was zelfs de slogan van KLM.? Verhagen: ?Wat vertelt hij het mooi hè. In mijn gids staan niet veel verhaaltjes, maar vooral heel veel groene adressen.? Oosterpark Het Oosterpark is ook bekend van De schreeuw – het standbeeld ter nagedachtenis aan Theo van Gogh. Hoewel het beeld niets met groen te maken heeft, is het vermeld in de groene gids. Een bewuste keuze. ?Je kunt er niet omheen, het hoort bij de stad. Dit beeld staat symbool voor de strijd voor de vrijheid van meningsuiting. Als iets maatschappelijk relevant is, is het het noteren waard.? ?Daarom noem ik bijvoorbeeld ook het Hilton hotel, kamer 702: de plek waar Yoko Ono en John Lennon protesteerden tegen de Vietnamoorlog. Een geweldige plek. De gitaar van Lennon staat er nog tegen de muur! Ook het Anne Frankhuis staat in de gids.? Teekens: ?Ook in mijn gids staat De schreeuw . Als je de geschiedenis van de tolerantie in Amsterdam beschrijft, kom je automatisch uit bij Theo van Gogh. Het woord tolerantie is verbonden aan Amsterdam.? Artis Teekens: ?Dit is een van de oudste dierentuinen van Europa. Vroeger stond er ook een bordeel tussen de dieren en liep er een gracht midden door het park. Schippers konden zo ?s nachts stiekem een kijkje nemen bij de dieren.? Verhagen: ?Ik heb Artis bewust niet in mijn gids opgenomen, omdat de dieren in gevangenschap leven. Dat past niet echt in onze ideologie.? PC Hooft Aan het begin van de beroemde winkelstraat is yogacentrum De Roos gevestigd. Voor yogaliefhebber Verhagen een niet te missen adres. Teekens: ?De PC Hooft is de enige winkelstraat waar met de auto gewinkeld wordt. Daar moet je met een dure auto doorheen die lekker veel benzine slurpt.? Verhagen: ?En dat terwijl de macht van de consument heel groot is geworden. Het maakt echt verschil als je bewust kiest om die auto te laten staan en in dat vegetarische restaurant op de hoek gaat eten.? Aan het eind van de wandeling is het duidelijk: vegetariër Verhagen en ?flexitariër? Teekens zitten niet alleen qua eten op een lijn. Na het bekijken van elkaars gidsen komen ze tot de conclusie: ?Als je beide gidsen in huis hebt, ben je helemaal klaar?. Harold Verhagen (48) is schrijver van de Good and green guide, die uitkomt op 11 november 2009. De reisgids is de eerste duurzame gids van Europa. Harold Verhagen kwam op het idee toen hij met zijn familie op zoek ging naar vegetarische restaurants in Londen. ?Ik weet dat er heel veel duurzame ketens in de stad zijn, maar er stonden er maar een stuk of vijf in mijn Lonely Planet . Mijn vrouw is yogalerares. Zij kon al helemaal geen yogacentrum in de gids vinden.? Het idee was geboren, de eerste duurzame reisgids volgde al snel. De Club van Budapest, een internationale denktank, steunt de reisgids. Verhagen: ?In de gids staan staan uitsluitend verantwoorde CO2-neutrale, ecovriendelijke adressen van hotels, restaurants, tuinen, vervoermiddelen, fairtrade shops en hulporganisaties.? Deze adressen zijn door de schrijver langs de meetlat gelegd en kunnen maximaal tien sterren krijgen voor drie categorieën: Good, Green en Great. www.goodandgreenguides.com