Evert de Bruin schreef voor Holland eerder een aantal deeltjes voor de 90 minutenserie en stelde de bundel Helden- en Riddersagen samen. Op dit moment werkt hij aan een nieuwe bundel die in december 2007 zal verschijnen onder de titel IN HET HOLST VAN DE NACHT, verhalen uit de Duistere Romantiek. Een vraaggesprek in delen met samensteller, bezorger en bewerker Evert de Bruin. Vandaag deel III: In het Engels worden deze verhalen Gotic Tales genoemd. Is er een paralel te trekken met de huidige Gotic Lifestyle? Is er in het algemeen gesproken een paralel te trekken tussen deze tijd en de Romantiek? Natuurlijk kan je een paralel trekken. De Gothic Tale is, samen met de hele periode van de Romantiek waar het bijhoort, een in de eerste plaats gevoelsmatige reactie met de op het kille rationalisme van de Verlichting. En dat kille rationalisme voort nog steeds hoogtij, samen met een soort van oppervlakkigheid, en mensen zoeken een tegenwicht daarvoor en vinden dat in de diepere gevoelsuitingen van de `Gothic', met zijn mysterieuze onderstroom en zijn magische sfeer. Wat dat betreft is er niets nieuws onder de zon. Daarom denk ik dat deze bundel ook een soort van herkenning op zal roepen bij `Gothic' jongeren, die zich niet zo bewust zijn van de lange traditie van hun eigen cultuur en het feit dat hun eigen gevoelens al lang gelden verwoordt zijn door mensen die zich met dezelfde dingen bezig hielden en die worstelden met dezelfde zaken. Je gaat van iedere schrijver ook een korte levensschets geven. Hoe zagen die schrijverslevens er in die tijd uit? De schrijvers in de negentiende eeuw, zeker in de toch vrij starre standenmaatschappij van het Victoriaanse Engeland, behoorden bijna allemaal tot de hogere kringen. Ze waren zonder uitzondering, zeker in onze ogen, nogal erudiet. Zo strooien ze vaak kwistig met verwijzingen naar klassieke literatuur. Een deel van die verwijzingen is te obscuur voor de hedendaagse lezer en dan moet dat door de bewerker uitgelegd of als het echt niet anders kan weggelaten worden. Sommige van de schrijvers waren nogal bereisd, maar er zitten er ook bij die voor hun couleur locale reisverhalen uit de tweede of derde hand gebruikten. Dan krijg je bijvoorbeeld geografische onmogelijkheden, rivieren in Oost-Europa die dan in het verhaal naast een stad gesitueerd worden, waar ze in werkelijkheid minstens driehonderd kilometer van verwijderd liggen. Zo mogelijk moet je dat dus verifiëren en aanpassen. Sommige levens zijn nogal bloemrijk, want de aanzienlijke victorianen gedroegen zich bepaald niet volgens de normen waaraan de mindere klassen zich wel dienden te houden. Het huidige archetype van de gekwelde en losbandige artiest en schrijver is eigenlijk ook een erfenis van de Romantiek. Wat dat betreft kan je bijvoorbeeld Edgar Allan Poe als de Herman Brood van de negentiende eeuwse Amerikaanse literatuur beschouwen. Drank, drugs, verhoudingen, bordeelbezoek en een tragische en voortijdige dood kenmerken zijn leven en weerspiegelen het getormenteerde karakter van zijn werk. Maar er waren ook rustige huismoeders tussen die de zorg voor de kinderen cobineerden met het afleveren van het ene na het andere meesterwerk, zoals bijvoorbeeld de schrijfster van het verhaal de `Koude Omhelzing'. Evert Tot slot, wat maakt deze bundeling uniek, bijzonder? Het unieke van de bundel is eigenlijk gelegen in het feit dat deze selectie van verhalen en een overzicht biedt van de ontwikkeling van het gothic genre in de tijd en relatief onbekende verhalen en auteurs koppelt aan verhalen die ook buiten de gerenzen van het genre bekend zijn. Daarom staat er ook een verhaal in van Ann Radcliff, want zij geldt als de peetmoeder van het genre. `De Italiaan' is vooral ook een spannend verhaal en eigenlijk veel subtieler en verfijnder dan latere exponenten van het genre, maar daar zit dan ook deels de kracht in. Latere schrijvers moesten haar natuurlijk, wat betreft griezeligheid, overtreffen, maar zij heeft eigenlijk de toon gezet wat betreft de `Gothic Novel'. Veel mensen kennen wel een vampierverhaal, maar Carmilla uit deze bundel is echt een juweeltje onder de vampiervertellingen en schijnt overigens ook Bram Stoker geïnspireerd te hebben tot diens Dracula, wat in deze bundel verkort en bewerkt weergegegeven is. Bovendien is de vampier hier vrouwelijk, een vampirella dus. Uniek is ook dat behalve de ontwikkeling in de tijd er ook een keuze is gemaakt tot allerlei soorten van Gothische verhalen. Vampiers komen dus aan bod, alsmede weerwolven, maar ook een wrede `crime passionel' in het verhaal van Balzac. Er zijn rondwarende spoken, maar er is ook de psychologische horror van het eigen kwaad, het kwaad in de mens, dat letterlijk uit de hand loopt. Ik weet zeker dat de mensen daarnaast veel leeplezier aan de bundel kunnen ontlenen, omdat het stuk voor stuk om topverhalen en topauteurs gaat. Wat dat betreft is de taak van de bewerker/vertaler/verzorger relatief eenvoudig. Je moet eigenlijk alleen maar zorgen dat je de verhalen niet verpest, en deze verhalen zijn stuk voor stuk niet kapot te krijgen. Echte klassiekers dus. Lees HIER deel I van dit vraaggesprek en HIER deel II