1 Inleiding: waarom een boek over indirect klimaatrecht?; Deel I Rechtsgebieden met beperkte autonome draagkracht voor de verdiscontering van klimaatbelangen; 2 Consumentenrecht als indirect klimaatrecht; 3 De rol van het aansprakelijkheidsrecht bij de bestrijding van klimaatverandering; 4 Klimaatverantwoordelijkheid in het ondernemingsrecht; Deel II Rechtsgebieden met begrensde autonome draagkracht voor de verdiscontering van klimaatbelangen; 5 Het mededingingsrecht als indirect klimaatrecht; 6 Het financieel recht als indirect klimaatrecht; 7 De prudent-personregel in het pensioenrecht: bron van indirect klimaatrecht; Deel III Rechtsgebieden met ruime autonome draagkracht voor de verdiscontering van klimaatbelangen; 8 Aanbestedingsrecht en klimaat; 9 Indirect klimaatrecht vanuit een fiscaalrechtelijk perspectief; 10 Het staatssteuntoezicht als indirect klimaatrecht; Deel IV Een rechtsgebied op de rand van het direct klimaatrecht; 11 Het energierecht als fundament van de energietransitieKlimaatverandering is een collectief actieprobleem van uitzonderlijke schaal, dat klassieke rechtsgebieden – historisch gevormd rond bilaterale geschillen, marktordening en bevoegdheidsverdeling – voor fundamentele uitdagingen stelt. In tien bijdragen onderzoeken vooraanstaande deskundigen van verschillende Nederlandse universiteiten hoe uiteenlopende rechtsgebieden klimaatbelangen incorporeren: van het consumenten­ en aansprakelijkheidsrecht tot het ondernemings­, mededingings­, pensioen-, financieel toezichts-, aanbestedings-, belasting- en staatssteunrecht, met het energierecht als grensgeval. Centraal staat het begrip ‘autonome draagkracht’: het vermogen van een rechtsgebied om vanuit zijn eigen doelstellingen, begrippen en institutionele logica ruimte te bieden aan klimaatoverwegingen. De bijdragen volgen een gemeenschappelijke opbouw. Eerst worden de uitgangspunten, centrale actoren en kernbegrippen van ieder rechtsgebied geschetst. Vervolgens wordt beschreven hoe klimaatoverwegingen daarin hun intrede hebben gedaan en wordt onderzocht welke mogelijkheden, grenzen en onbenutte kansen het rechtsgebied biedt. Zo biedt dit boek zowel een actueel overzicht als een systematische analyse van deze doorwerking van klimaatoverwegingen in het bestaande recht: het indirecte klimaatrecht. Dit boek is tot stand gekomen op initiatief van het Amsterdam Centre for Climate Change, Corporations and the Law (A4CL) van de Vrije Universiteit Amsterdam.