In het publieke debat is er veel aandacht voor maatschappelijk initiatief, zelforganisatie en het vertoon van eigenaarschap of 'samenredzaamheid' van burgers en bedrijven. Er lijkt een verschuiving plaats te vinden in het publieke domein, waarbij de overheid steeds meer plaatsmaakt voor burgers en sociaal ondernemers. De ontwikkeling naar een participatiesamenleving, recent zelfs aangekondigd in de troonrede, gaat veelal gepaard met enthousiasme en hoopvolle verwachtingen, maar in toenemende mate ook met kritiek en wantrouwen. Hoe om te gaan met de onzekerheid, variëteit en ongelijkheid die kan ontstaan? Moet de overheid zich langzaam terugtrekken uit delen van het publieke domein en onder welke voorwaarden zou de terugtred dan moeten plaatsvinden?
In deze bundel zijn acht bijdragen opgenomen die vanuit uiteenlopende invalshoeken kritisch kijken naar de kwaliteiten en kansen van participatie en de verhouding tussen burger, markt en overheid daarbij. De auteurs reflecteren op de kwetsbaarheden en risico's van de participatiesamenleving in het domein van wonen en bouwen. Zo ontstaat een rijk beeld van de kritiek op de participatiesamenleving, maar ook helderheid over de opties, keuzes en richtingen die nu bij beleidsmakers voorliggen.

Prof. dr. Mark van Twist is hoogleraar Bestuurskunde aan de Erasmus Universiteit Rotterdam en is decaan en bestuurder van de Nederlandse School voor Openbaar Bestuur.
Drs. Nancy Chin-A-Fat is als onderzoeker en leermanager verbonden aan de Nederlandse School voor Openbaar Bestuur.
Drs. Jorren Scherpenisse is als onderzoeker en leermanager verbonden aan de Nederlandse School voor Openbaar Bestuur.
Dr. Martijn van der Steen is co-decaan en adjunct-directeur van de Nederlandse School voor Openbaar Bestuur.