Memento Mori - Jolka - Letterrijn - 228 blz. "Schat, sorry, morgen ben ik er niet meer..." Advocaat Mark heeft een goed leven, samen met zijn grote liefde Hannah. Ze genieten met volle teugen van elkaar en van het goede in het leven. Maar dan begeeft Mark zich in een wespennest, waarvan de gevolgen niet te overzien zijn. Wanneer zijn vriend, afgeperst en uitgemolken tot op het bot, voor zijn ogen vermoord wordt, besluit Mark te getuigen in het proces tegen de koning van de onderwereld... 'Memento mori' is een verhaal dat berust op ware gebeurtenissen. In de nacht van 8 op 9 oktober 2007 overleed ex-advocaat Bram Zeegers onder verdachte omstandigheden in zijn woning aan de Lairessestraat in Amsterdam. Omdat hij een week voor zijn dood had getuigd tegen Willem Holleeder en bovendien bevriend was met de in 2004 geliquideerde vastgoedmagnaat Willem Endstra, werd er al snel over een verband gespeculeerd. Onderzoek door de Amsterdamse politie en het Nederlands Forensisch Instituut in Den Haag leidde tot de conclusie dat Zeegers was overleden aan een overdosis MDMA in combinatie met alcohol. De politie en het NFI concludeerden dat het hier een tragisch ongeluk betrof. Deze zaak hield in die tijd de media wekenlang bezig en ook Jolka kon het verhaal niet meer uit haar hoofd zetten. Ze volgde alle berichtgeving op de voet. Uiteindelijk begon ze de zaak te reconstrueren en ging feiten opzoeken. Dat alles leidde uiteindelijk naar één gedachte: wat als het nu allemaal... Ook ik heb een grote interesse in of een onverzadigbare nieuwsgierigheid naar onopgeloste zaken of twijfelachtige gebeurtenissen. Noem ze maar op, 'De Puttense moordzaak', 'De Deventer moordzaak' en recenter de dood van Els Borst, ik kan het vaak niet van me afzetten en zou zo graag willen weten hoe het nu echt in elkaar zit. Ik was dus erg nieuwsgierig naar dit verhaal. Tel daarbij op de mooie cover met de duistere uitstraling en het mag duidelijk zijn dat ik me op 'Memento Mori' verheugde. Bijzonder dat het boek, eigenlijk onbedoeld, zeer actueel is doordat vorige week bekend werd dat er nieuwe processen gevoerd gaan worden over de liquidatiegolf van destijds. Toen ik begon te lezen, viel het me eigenlijk een beetje tegen. Ik had wat moeite met de stijl van schrijven, het kwam niet helemaal ongekunsteld op mij over. Maar gelukkig kwam daar al snel verandering in. Ineens zat er razende vaart in het verhaal en vloeiden de zinnen prachtig in elkaar over. Binnen een paar uur was het boek uit. De personen zijn fictief, maar het is zeker herkenbaar op wie ze gebaseerd zijn. Dat maakte het soms een beetje lastig vond ik, doordat verhaal en werkelijkheid voor mij door elkaar heen gingen lopen. Ik was constant aan het bedenken 'o ja, maar wie was dat dan ook alweer in het echte leven...' Maar eenmaal ondergedompeld in het verhaal werd ook dat minder. 'Memento Mori' leest duidelijk als fictie, als een lekker spannend verhaal. Dat je in je achterhoofd voortdurend weet dat het op ware gebeurtenissen berust, geeft iets extra's aan de leesbeleving. Wonend ver buiten 'de grote stad' is het soms moeilijk voor te stellen dat dit soort praktijken werkelijkheid zijn, maar daar wordt je je bij het lezen van dit boek wel van bewust. De hoofdlijn van het verhaal wordt afgewisseld met terugblikken in het verleden. Dit geeft een mooi beeld van het leven van Mark en Hannah, maar geeft ook een stuk spanning in het verhaal. Gebeurtenissen uit het verleden blijken aanleiding te zijn voor of uitleg te geven over de situatie van nu. Beetje bij beetje krijg je als lezer meer inzicht in de complexiteit van het geheel. Eigenlijk zit de spanning er vanaf het begin meteen in. Als lezer ga je meedenken wat er nu toch precies gebeurd kan zijn. Het lijkt allemaal voor de hand liggend, maar is het dat ook? De plot vond ik verrassend, spannend, en bracht een stuk emotie bij mij teweeg. Ik kon me op dat moment zo goed inleven in de verschillende personen en hoe zij zich op dat moment zouden voelen. Kippenvel... Knap om dat voor elkaar te krijgen! Waar Jolka er in het begin niet in slaagde om mij te raken met het verhaal, heeft zij dit gelukkig ruimschoots goed gemaakt met de rest van het boek. Conclusie: na een wat moeizame start leest het verhaal als een thriller. Door de achtergrond en de toevallige actualiteit krijgt het verhaal een lading die mij zeker niet snel losliet na het sluiten van het boek. 5 sterren

Als beschermde getuige in de zaak Holleeder mocht Bram Zeegers een nieuwe identiteit aannemen. Hij twijfelde en weigerde. Of niet? In de nacht van 8 op 9 oktober stierf Bram Zeegers. De ex-advocaat had die week ervoor een getuigenis afgelegd tegen Willem Holleeder. Daarnaast was hij bevriend met Willem Endstra. De doodsoorzaak was volgens het Nederlands Forensisch Instituut en de Amsterdamse politie een overdosis MDMA in combinatie met alcohol. Een verklaring die door veel mensen in twijfel werd getrokken. Zo ook Jolka. Zij heeft zich vervolgens in de zaak verdiept en kwam al vrij snel met de conclusies die staan beschreven in Memento Mori. Een grote uitgeverij in Nederland durfde het echter niet aan het boek uit te brengen. En dus bleef het op de kast liggen. Zelf had ze ook niet per se de behoefte dat het verhaal uitgebracht werd. LetterRijn durfde het wel aan. En dus is op 18 oktober Memento Mori eindelijk uitgekomen. In Memento Mori lees je het verhaal van Mark Leenders (Bram Zeegers). Je volgt de laatste periode van zijn leven. Jolka beschrijft in het boek zelfs wat er de bewuste nacht gebeurd is. Zoals Jolka het beschrijft is er van zelfmoord absoluut geen sprake. Een werkelijk verschrikkelijke nacht wordt Mark fataal. Zijn vriendin verdwijnt van het toneel. Opeens is ze spoorloos. Pas enkele dagen later vinden ze haar terug. Onder net zo verdachte omstandigheden als Mark zelf, maar gelukkig wel nog in leven. Naast de laatste dagen van het leven van Mark Leenders leer je hem ook beter kennen doordat Jolka in het boek veelvuldig terug kijkt naar de periode daarvoor. Zo lezen we hoe hij kennis heeft gemaakt met zijn vriendin Hannah en wat ze allemaal hebben meegemaakt. Dikgedrukt en met een groter lettertype wordt deze geschiedenis in het boek beschreven. Zo weet je altijd zeker of je nu iets leest uit het verleden of nog bent bij de meest recente geschiedenis. Mark Leenders is veelvuldig in contact met het Openbaar Ministerie. Hij heeft vanwege zijn getuigenis de mogelijkheid om een getuigenbeschermingsprogramma in te gaan. Mark heeft zo zijn twijfels. Zijn hele leven achter zich laten? Is dat wel wat hij wil. De politie houdt het uiteindelijk dus op een zelfmoord wat er die vreselijke nacht is gebeurd. Jolka houdt het in het boek op een brute moord. Maar door wie is die moord ingegeven? Zit Holleeder er achter? Of zit het OM er zelf achter? En is het nu inderdaad zo dat Mark Leenders (Bram Zeegers) is vermoord? Of is zelfs dat ook in scene gezet? De waarheid zal nooit boven tafel komen. Jolka heeft in ieder geval in een goed opgezet verhaal haar waarheid mooi opgeschreven. Het boek leest erg lekker weg; je vliegt door de pagina's. Dat het slechts zo'n 250 bladzijden kent zorgt er voor dat je het ook lekker snel hebt uitgelezen. Het boek is een aanrader voor iedereen die gek is op complottheorieën, maar ook voor mensen die geïnteresseerd zijn in de Nederlandse misdaad. De zaak Bram Zeegers dateert namelijk nog maar van 7 jaar geleden. En is toch ook wel degelijk een belangrijke gebeurtenis geweest, want wederom is er een getuige van het toneel verdwenen.

De cover heeft een mysterieuze uitstraling door het beeld en de kleuren. Het diffuse van de foto en de schaduwen van de letters maken het helemaal af. De glanzende letters van de titel zijn mooi in elkaar verweven. Weer een pluim voor Podivium met dit prachtige ontwerp. De tekst op de achterflap is uitnodigend. Vooral de twee woorden die alleen staan, 'Of niet?' Voor mij als Vlaamse is het hele gebeuren rond Bram Zeegers onbekend. Maar het is zeker fijn om te lezen hoe Jolka er haar verhaal aan ophangt. Het binnenwerk van het boek is niet standaard te noemen. Vooraan een afbeelding van een Keltisch kruis met de verklaring van Memento Mori. Afwisseling in lettertypes en het spelen met romein of cursief in de bladspiegel maken het apart. Het boek bevat een proloog, veertien hoofdstukken en een epiloog. De genummerde hoofdstukken beginnen meestal met een verwijzing naar de datum/tijd en soms de plaats. Het speelt zich af in 2007 en 10 jaar daarvoor, steeds in oktober, vind ik mooi gegeven. Het heden en verleden hebben een ander lettertype, maakt het direct herkenbaar voor de lezer. Omdat het hier over een fictief verhaal gaat heeft Jolka andere namen gebruikt. Het verhaal wordt afwisselend verteld vanuit Mark en Hannah. De gedachte op de achterflap: 'wat als het nu allemaal...', heeft Jolka ongelooflijk mooi neergezet. De proloog is spannend en prikkelt meteen om verder te lezen. Een verhaal dat zomaar eens waar zou kunnen zijn. Voor mij is het duidelijk dat de zaak Zeegers haar in de ban hield, anders kan je dit niet op deze manier schrijven. Aangezien ik niks van de zaak weet heb ik ook geen enkel aanknopingspunt als lezer maar dat is geen bezwaar bij het lezen. De personages van Mark en Hannah brengt ze realistisch. Hun gevoelens worden prachtig beschreven. Er zitten mooie details in het boek die het allemaal nog levendiger en echter maken. Ik voelde echt mee met de belevenissen van de hoofdpersonages en vond het op bepaalde momenten zo spannend allemaal dat het lastig was om het boek neer te leggen. De twee verhaallijnen die geweven worden en samenkomen. Ik heb vaak gedacht wat een eng wereldje toch waarin het verhaal zich afspeelt. Eigenlijk wil ik het best een page turner noemen. Het is een spannend boek geworden met mooie wendingen en toch wel een verrassend einde. Knap van Jolka om van een waargebeurd iets een eigen fictief verhaal te maken. ****

Hieronder kun je kun recensie van Jolka's Memento Mori lezen. De boekpresentatie is op 18 oktober aanstaande in het Nederlands Drukkerij Museum in Etten-Leur. Op die dag is het boek ook beschikbaar in de boekwinkels. Memento Mori In de nacht van 8 op 9 oktober 2007 overleed ex-advocaat Bram Zeegers onder verdachte omstandigheden in zijn huis in de Lairessestraat in Amsterdam. Een week daarvoor had hij getuigd tegen topcrimineel Willem Holleeder in de zaak over de afpersing van de in 2004 vermoorde vastgoedmagnaat Willem Endstra, een goede vriend van Bram Zeegers. Deze samenloop van omstandigheden en een aantal andere feiten leidden al snel tot de veronderstelling dat de dood van Bram Zeegers moord was. De Amsterdamse politie en het Nederlands Forensisch Instituut kwamen echter op grond van de vondst van grote hoeveelheden drugs en alcohol in Zeegers bloed tot de conclusie dat er sprake was van een noodlottig ongeval. Het overlijden van Bram Zeegers bleef nog lange tijd onderwerp van gesprek in de landelijke pers en fascineerde de Nederlandse schrijfster Jolka (1967) dermate dat zij zelf de feiten ging onderzoeken en haar visie op de zaak vastlegde in de thriller Memento Mori. In een mooie en aangename schrijfstijl vertelt zij het verhaal over het leven van advocaat Mark Leenders en zijn vriendin Hannah Grasz, de grote liefde van zijn leven. Jolka volgt daarbij nauwkeurig de ontwikkelingen en gebeurtenissen die zich in de aanloop naar die fatale nacht in oktober 2007 en de nasleep ervan hebben voorgedaan en voegt er fictieve elementen aan toe. In het begin van het boek geeft Jolka een beknopt verslag van wat er zich precies heeft afgespeeld en daardoor kun je feiten en fictie gemakkelijk van elkaar onderscheiden en tegelijkertijd ook vaststellen hoe knap en vakkundig Jolka deze in elkaar weeft tot een uitermate intrigerend verhaal dat, na een wat aarzelend begin al snel bezit van je neemt. Een verhaal over liefde en vertrouwen, bedreiging en moord, afrekening en afpersing en de onmogelijke en soms (te) hechte relatie tussen de rechterlijke macht, de advocatuur en de onderwereld. Een verhaal dat goed is opgebouwd, voldoende spanning en snelheid heeft en daardoor heel erg plezierig leest. Even dacht Mark dat hij het had gedroomd, want het kraken kwam niet. Enkele tellen was het muisstil in huis en zijn ogen vielen langzaam weer dicht. En op dat moment liet de elfde tree zich horen. Mark opende opnieuw zijn ogen en staarde naar het plafond. Toen merkte hij tot zijn stomme verbazing dat Hannah naast hem lag te slapen. Ze kreunde zachtjes en hij voelde hoe ze zich wat naar hem omdraaide. Hij ging zitten. Hij sloeg zijn lange benen over de rand van het bed en zette zijn voeten op de grond. Hij voelde op het voeteneind van het bed zijn ochtendjas liggen en trok deze aan. Zo voorzichtig mogelijk, om Hannah niet wakker te maken, stond hij op en liep naar de deur van de slaapkamer. Op het moment dat hij deze opendeed, stond hij oog in oog met Melanie. Marks hart bonsde luid in zijn borst toen hij zag hoe ze een klein pistool op hem richtte. Ze hield haar wijsvinger op haar mond ten teken dat hij stil moest zijn. Mark stapte de overloop op en sloot de slaapkamerdeur achter zich. 'Melanie,' zei hij fluisterend, 'wat doe je in godsnaam met een wapen? Hoe ben je hier in vredesnaam binnen gekomen? Wat is dit voor belachelijke vertoning?' Toen zag hij achter haar, halverwege de trap naar beneden, de twee mannen staan. Eén van de twee was ongelooflijk lang en breed en had een enorme buik. Het zwarte jasje dat hij droeg zat hem strak om zijn lichaam en was minstens twee maten te klein. Waarschijnlijk omdat ze de kleren voor zijn postuur niet in gewone confectiematen hadden. Hij had een blond baardje en zijn hoofd was zo glad als een biljartbal. In één van zijn oren zat een staafje van zeker een centimeter of zes gepiercet. Hoewel hij een imposante verschijning was, stonden zijn ogen vriendelijk, maar bang tegelijk. De andere was kleiner, maar al even breed en keek grimmig. Waar had hij hen toch eerder gezien? De personages zijn goed uitgewerkt. Mark Leenders is de sympathieke advocaat die getuigenbescherming weigert, Hannah is zijn vriendin die de dreiging voelt die voortkomt uit het samenleven met een man die teveel weet en Frederik Hagendoorn is de meedogenloze topcrimineel, die zijn imperium koste wat het kost in stand wil houden. Je kunt je van hen en anderen een heel goede voorstelling maken; zij komen zo levensecht over dat je je een toeschouwer waant die toekijkt hoe het verhaal zich ontvouwt. Jolka gebruikt voor Memento Mori twee verhaallijnen. De eerste begint op maandag 8 oktober 2007 vroeg in de avond en vertelt de gebeurtenissen van die avond en nacht en de dagen erna. De tweede verhaallijn begint tien jaar eerder op 9 oktober 1997, de dag waarop Mark Leenders zijn toekomstige liefde Hannah Grasz ontmoet. Vanuit een steeds wisselend perspectief wordt het verhaal verteld totdat alles samenvloeit in een enerverende, spannende en volstrekt onverwachte ontknoping. Memento Mori is een verdienstelijk debuut. Het is niet alleen een overtuigend document over een verdachte dood maar ook een ontroerend liefdesverhaal en een aangrijpende en geloofwaardige thriller. **** Uitgeverij: LetterRijn - Leidschendam ISBN: 978 90 8195 435 8

Laat ik eerlijk beginnen: ik zat vol vooroordelen voordat ik begon aan 'Memento Mori'. Ik was een beetje huiverig dat dit een soort mengeling was van true crime en een advocatenthriller. O wat had ik het mis! We volgen advocaat Mark Leenders, die kroongetuige is bij de liquidatie van zijn beste vriend Evert. Hij moet getuigen in deze zaak en hij kan niet weigeren. Maar topcrimineel Frederik Hagendoorn is geen lieverdje. Hij is zo wat de koning van de onderwereld en hij deinst nergens voor terug. Mark is zijn leven niet meer zeker zodra hij verbonden is met deze moordzaak. Mark's privé leven lijkt rooskleuriger te zijn. Hij ontmoet Hannah tijdens een bizar ongelukje, verliest haar uit het oog en komt haar een jaar later alsnog weer tegen. Een lotsbepaling lijkt het wel. Hannah en Mark krijgen een relatie, maar Frederik Hagendoorn en co laten Mark niet met rust en dringen het leven van Mark steeds meer binnen. Tot hun eigen badkamer zelfs een plaats delict wordt... Jolka liet zich inspireren door de zaak rondom ex-advocaat Bram Zeegers. Hij overleed onder verdachte omstandigheden. Er werd geconcludeerd dat hij was bezweken aan een overdosis MDMA in combinatie met alcohol. Toch waren er tegenberichten en werden er verbanden gelegd met zijn getuigenis tegen Willem Holleeder. Bram Zeegers was namelijk bevriend met Willem Endstra. Toegegeven, ik wist niet zo heel veel van deze zaak, maar dankzij Jolka en haar wil om een fictieve reconstructie te schrijven dus wel. Het is een razendsnelle thriller die niet op chronologische volgorde wordt vertelt. Van heden duik je weer terug in het verleden. Gaandeweg kom je erachter hoe het onheil in Mark's leven nestelt. Wie Melanie is. En of het terecht is dat Hannah steeds achterdochtiger wordt naar Mark toe. De hoofdstukken zijn lekker kort en Jolka houdt het spannend. Persoonlijk was ik bang dat het een zakelijk verhaal zou worden. Maar door Hannah ook een redelijk grote rol te geven in het verhaal blijft dat mooi in evenwicht. Zo houdt Hannah wel van een feestje, maar lees je ook over haar onzekerheden. De ontknoping is sterk en geniaal te noemen, maar door wat aanwijzingen in het verhaal was het voor mij niet geheel onverwachts. Ergens had ik al deze optie in mijn gedachten. Een paar keer werd er namelijk vaag naar verwezen. Ik kan wel stellen dat ik met dit boek veel geleerd heb over kroongetuigenissen, getuigenbescherming en een hoop rondom de zaak van Bram Zeegers. Een klein minpuntje is de omschrijving van dit boek. Het suggereert dat het om een zakelijke reconstructie lijkt te gaan. Wat dus absoluut niet het geval was! 'Memento Mori' is een geslaagde thriller, die heel vlot leest! Zo zie je maar weer, ook de omschrijving kan soms misleiden. 4 sterren

Memento (Latijn), 1 gedenk!; ~mo'ri, gedenk te sterven. - 2 zn. O. (-'s), herinnering, gedachtenisteken; - herinneringsgebed, deel v.d. mis waarin de doden herdacht worden. Mori van Moribun' dus (Latijn), bn. en zn. M., stervend, stervende, gestorvene. In de nacht van 8 op 9 oktober 2007 overleed ex-advocaat Bram Zeegers onder verdachte omstandigheden in zijn woning aan de Lairessestraat in Amsterdam. Omdat hij een week voor zijn dood had getuigd tegen Willem Holleeder en bovendien bevriend was met de in 2004 geliquideerde vastgoedmagnaat Willem Endstra, werd er al snel over een verband gespeculeerd. Onderzoek door de Amsterdamse politie en het Nederlands Forensisch Instituut in Den Haag leidde tot de conclusie dat Zeegers was overleden aan een overdosis MDMA in combinatie met alcohol. De politie en het NFI concludeerden dat het hier een tragisch ongeluk betrof. Jolka de Jong kon het verhaal niet uit haar hoofd zetten en stortte zich op de zaak, wat resulteerde in haar thrillerdebuut Memento Mori dat uitkwam bij uitgeverij LetterRijn. Met Memento Mori bewijst Jolka een zeer bedreven schrijfster te zijn van wie we hopelijk nog veel gaan horen. Het verhaal leest als een trein en laat de lezers geen enkel moment met rust. Met haar realistische personages en dialogen, de grappige en ontroerende passages en de constant aanwezige onderhuidse spanning is het boek een absolute aanrader. Alsof ze al tien boeken op haar naam heeft staan, weet Jolka de perfecte balans te vinden tussen humor, spanning en ontroering. Het verhaal is grotendeels bekend bij de lezer, aangezien het uitgebreid in het nieuws geweest is, maar toch weet Jolka de lezer geboeid te houden. Dat bekende verhaal (2007) wisselt ze af met passages vanaf de eerste ontmoeting (1997) tussen hoofdpersoon Mark Leenders en diens (toekomstige) vriendin Hannah. Dat de lezer al op de hoogte is van het sterven van hoofdpersoon Leenders maakt het eigenlijk ook wel extra spannend. Je weet dat hij sterft, hoe (grotendeels), maar niet wanneer. Als hij dan uiteindelijk sterft, volgt een uitgebreide zoektocht naar de waarheid: waarom deed de overheid zijn sterven zo snel af als een ongeluk? Fijn is wel dat Leenders nog even bij je blijft in de passages waarin teruggeblikt wordt. Zo leer je de personage Leenders en diens beweegredenen goed kennen. Uiteraard niet goed genoeg, want ook hij is niet wie iedereen dacht dat hij was. Maar wie is hij dan wel? Kun je überhaupt iemand vertrouwen in deze wereld vol leugens? Haast filmisch weet Jolka alles te vertellen, zodat het verhaal zich voor je ogen afspeelt. Het boek telt 220 pagina's en je hebt het dan ook zo uit, maar zorg er maar voor dat je comfortabel innestelt, want je leest het in één ruk uit. 5 sterren Plot 4,5 Leesplezier 5 Spanning 5 Schrijfstijl 5 Originaliteit 4,5 Psychologie 5

Thriller gebaseerd op waargebeurde feiten betreffende een beschermde getuige in de zaak Holleeder. Een week nadat de hoofdpersoon uit het verhaal, de ex-advocaat Bram Zeegers, getuigd heeft tegen Willem Holleeder wordt hij onder verdachte omstandigheden en in kritieke toestand aangetroffen in zijn woning. In de roman heet deze getuige Mark Leenders maar voor het overige volgt de auteur alle bekende feiten en gegevens in deze zaak. Zij doet dat op een uiterst smaakvolle wijze die erg overtuigend en authentiek overkomt. Het verhaal wordt verteld vanuit diverse perspectieven van de betrokken personages, vooral vanuit Mark Leenders zelf. Deze perspectieven worden in een ander lettertype uitgewerkt. De verhaallijnen komen op het eind samen en culmineren in een spannende plot: deze is verrassend en ingenieus. Bizar aan het hele verhaal is het feit dat de getuige gebruik had kunnen maken van een getuigenbeschermingsprogramma maar dat niet wilde. Of toch? Een onderhoudende, goedgeschreven thriller.