Hermeneutiek van de continuïteit in de Duitse geschiedenis:voorbij de historiografie van de breuk? 7Frans Willem Lantink en Jeroen KochI. DUITSLAND-NEDERLANDTussen gevoel en verstand: Nederlands-Duitse normalisering1945-1989/90 23Friso WielengaDe Nederlands-Duitse betrekkingen in comparatief Europeesperspectief: Nederland, Denemarken en de Duitse kwestie, 1830-1871 41Jacco PekelderRotterdam en Duitsland, Duitsland en Rotterdam: hoe Duitslanden Nederland verweven raakten en dat tot de jaren negentig bleven 59Hein KlemannDuits-Joodse vluchtelingen en Nederland: land van bestemming,doorgangsland of cul-de-sac? 87Afke Berger & Ismee TamesStatus quo & quo vadis Niederlande-Deutschland-Studien? 117Henning MeredigErbarme Dich: over de positie van het Duits in Nederland 137Ewout van der KnaapNederlands in Duitsland: attitudes, feiten, perspectieven 163Ute K. BoonenII. DUITSLANDZeitenwende: een cesuur in de Duitse politieke geschiedenis? 187Ton NijhuisUit de schaduw van het Derde Rijk: breuken en continuïteiten inde Duitse geschiedenis na 1800 209Patrick DassenDuitse katholieken en christendemocraten: van Bismarcksoutsiders tot politieke systeemdragers 235Frans Willem LantinkContinuities of the Kanzlerdemokratie: strategies of legitimacyfrom Konrad Adenauer to Olaf Scholz 255Frederik Frank SterkenburghDe val van de Muur in het licht van het tanendevooruitgangsgeloof: de jaren zeventig als cesuur 275Hanco JürgensOp visitatie in Oost-Berlijn: over het evalueren en ‘afwikkelen’ vangeesteswetenschappen uit de DDR 297Krijn ThijsGermania docet? Unbewältigte Vergangenheit, koloniaal verledenen de plicht tot herinneren 319Jeroen KochOver de auteurs 339Register van persoonsnamen 345De Duitse geschiedenis lijkt alleen maar uit breuken te bestaan, met de periode tussen 1933-1945 voorop. Maar de slagschaduw van het zwarte verleden is inmiddels minder bepalend, lichtere tinten zijn zichtbaar geworden. Duitsland is steeds meer een 'normaal' Europees land. Het deelt in de problemen van het continent, dat het net als vóór 1914 economisch domineert. Buurlanden vragen Duitsland meer leiding te tonen, maar hebben sinds het einde van het tijdperk-Merkel ook zorgen over zijn politieke en economische stabiliteit.Dit boek laat zien dat de lange Duitse geschiedenis ook doorgaande lijnen kent. Duitsland als federale bondstaat sinds 1871 overleefde twee wereldoorlogen. De voorlopers van de belangrijkste politieke partijen van nu, CDU en SPD, waren al vóór 1914 cruciaal voor de parlementaire democratie. (Dis)continuïteit geldt ook voor de Duits-Nederlandse relaties, die eveneens worden besproken. Tot slot is er aandacht voor de (problematische) positie van het Duits in Nederland en de studie Nederlands in Duitsland.‘Deze veelzijdige bundel geeft een fraai beeld van de huidige Nederlandse expertise over Duitsland. Origineel is de vraag naar de doorgaande lijn ondanks de breuk van 1945.’– Thomas von der Dunk, cultuurhistoricus, publicist op het gebied van onder andere de Duitse geschiedenis en gastonderzoeker van het Duitsland Instituut Amsterdam