Inhoud1 Inleiding 72 De kern van goed onderwijs 13Fred Janssen3 Onderwijs: ontwikkelingvolgend of vormend? 43Jan Dirk Imelman4 Burgerschap in de mangel van overheid en onderwijskunde 69Piet van der Ploeg5 Het debacle van het begrijpend lezen en de uitweg 77Wilna Meijer6 Algemene vorming 89Wilna Meijer7 Perspectieven als fundament voor leerplanontwikkeling 107Fred Janssen8 Perspectiefgericht onderwijzen 123Fred Janssen9 De kern van het beroep van leraar. Terug naar de toekomst 149Fred Janssen10 Wijsgerig-pedagogische achtergronden van het onderwijs 165Jan Dirk Imelman11 Epiloog 209Dankwoord

Iedereen wil goed onderwijs voor alle leerlingen. Maar vanaf dit punt lopen de meningen enorm uiteen. Het ontbreekt aan een gedeeld beeld van goed onderwijs dat als kompas kan fungeren. Hierdoor is het onderwijs op drift geraakt. Steeds wisselende maatschappelijke opdrachten, eenzijdige theorieën en particuliere opvattingen zorgen voor onproductieve debatten en voortdurende koerswijzigingen. Goed onderwijs heeft uiteraard vele gezichten, maar er zijn ook voorwaarden waaraan iedere uitwerking van goed onderwijs moet voldoen. Deze kern van goed onderwijs is al lang op begrip gebracht, maar is volledig overwoekerd geraakt en voor velen onbekend. In dit boek leggen we deze kern weer bloot. We bieden leraren en ander onderwijspersoneel, lerarenopleiders, schoolleiders, onderwijsbestuurders en onderwijswetenschappers een kompas om weer koers te geven aan het onderwijs op alle niveaus.

Fred Janssen is hoogleraar didactiek van de natuurwetenschappen en directeur van het Interfacultair Centrum voor Lerarenopleidingen, Onderwijsonderzoek en Nascholing (ICLON) van de Universiteit Leiden

Jan Dirk Imelman is emeritus hoogleraar, respectievelijk in de wijsgerige en historisch pedagogiek (Rijksuniversiteit Groningen) en in de geschiedenis van opvoeding en onderwijs (Universiteit Utrecht).

Wilna Meijer is emeritus universitair hoofddocent algemene pedagogiek van de Rijksuniversiteit Groningen.

Piet van der Ploeg is lector bij Academia University of Applied Sciences in Amsterdam en universitair hoofddocent aan de Rijksuniversiteit Groningen.

• De kern van goed onderwijs. Fred Janssen
• Onderwijs: ontwikkeling-volgend of vormend. Kleine geschiedenis van pedagogische ideeën. Jan Dirk Imelman
• Burgerschap in de mangel van overheidsdruk en onderwijskunde. Een pleidooi voor algemene vorming als burgerschapsvorming. Piet van der Ploeg
• Het debacle van het begrijpend lezen en de uitweg. Wilna Meijer
• Algemene vorming. De actuele betekenis van een klassiek pedagogisch begrip. Wilna Meijer
• Perspectieven als fundament voor leerplanontwikkeling. Fred Janssen
• Perspectiefgericht onderwijs. Praktisch en veelzijdig uitgewerkt. Fred Janssen
• De kern van het beroep van leraar. Terug naar de toekomst. Fred Janssen
• Wijsgerige pedagogische achtergronden van het onderwijs. Jan Dirk Imelman