In deze studie staat de bedrijfsgebonden pensioenvoorziening in Nederland, de zogenaamde 'tweede pijler' centraal. Deze tweede pijler is gebaseerd op collectiviteit en solidariteit tussen de deelnemers. Lange tijd was het rustig, en zelfs riant, op het pensioenfront. Door de financiële malaise van de laatste jaren en de hevig fluctuerende aandelenbeurzen, waarin zich een steeds belangrijker deel van het door pensioenfondsen beheerde pensioengeld bevindt, is deze rust echter danig verstoord. Hoewel het lijkt dat de discussies die de laatste jaren hebben gespeeld ten aanzien van pensioen voornamelijk hieraan zijn toe te schrijven, waren er al langer ontwikkelingen gaande die aanpassing van de pensioenvoorziening noodzakelijk maakten. Te denken valt hierbij aan processen van individualisering, flexibilisering van arbeid en ontgroening en vergrijzing van de samenleving. Dit boek wil antwoord geven op de vraag of de huidige pensioenvoorziening in de tweede pijler de sociale cohesie bevordert. Op heldere wijze wordt de maatschappelijke betekenis van die voorziening uiteen gezet, en de rol van de verschillende actoren in het veld: de sociale partners in de besturen van de pensioenfondsen, de politiek, de werknemers en de gepensioneerden. Centrale thema's hierbij zijn in- en uitsluiting van mensen ten aanzien van het tweedepijlerpensioen, zeggenschap over aard en omvang van de pensioenvoorziening, en de elementen van solidariteit in die voorziening. Deze bundel maakt deel uit van het NWO-onderzoeksproject naar 'Sociale Cohesie'. Dit project heeft als doel de vele vragen ten aanzien van de multiculturele en pluriforme samenleving in een nieuw perspectief te plaatsen en een beantwoording ervan naderbij te brengen.In deze studie staat de bedrijfsgebonden pensioenvoorziening in Nederland, de zogenaamde 'tweede pijler' centraal. Deze tweede pijler is gebaseerd op collectiviteit en solidariteit tussen de deelnemers. Lange tijd was het rustig, en zelfs riant, op het pensioenfront. Door de financiële malaise van de laatste jaren en de hevig fluctuerende aandelenbeurzen, waarin zich een steeds belangrijker deel van het door pensioenfondsen beheerde pensioengeld bevindt, is deze rust echter danig verstoord. Hoewel het lijkt dat de discussies die de laatste jaren hebben gespeeld ten aanzien van pensioen voornamelijk hieraan zijn toe te schrijven, waren er al langer ontwikkelingen gaande die aanpassing van de pensioenvoorziening noodzakelijk maakten. Te denken valt hierbij aan processen van individualisering, flexibilisering van arbeid en ontgroening en vergrijzing van de samenleving. Dit boek wil antwoord geven op de vraag of de huidige pensioenvoorziening in de tweede pijler de sociale cohesie bevordert. Op heldere wijze wordt de maatschappelijke betekenis van die voorziening uiteen gezet, en de rol van de verschillende actoren in het veld: de sociale partners in de besturen van de pensioenfondsen, de politiek, de werknemers en de gepensioneerden. Centrale thema's hierbij zijn in- en uitsluiting van mensen ten aanzien van het tweedepijlerpensioen, zeggenschap over aard en omvang van de pensioenvoorziening, en de elementen van solidariteit in die voorziening. Deze bundel maakt deel uit van het NWO-onderzoeksproject naar 'Sociale Cohesie'. Dit project heeft als doel de vele vragen ten aanzien van de multiculturele en pluriforme samenleving in een nieuw perspectief te plaatsen en een beantwoording ervan naderbij te brengen.