Inleiding 15Missie 16Bewustwording 16Kennis en lef 17Vrijheid 18Jij! 19Autisme en Stress 20Wat is stress 20Waarom is kennis van stress belangrijk bij autisme? 22Wat gebeurt er bij stress? 23Het brein als drie-eenheid 24Neocortex 25Limbisch brein 25Reptielenbrein 25Trauma en gehechtheid 26Stilstand of achterstand in gehechtheid 30Ontwikkelingsfasen van gehechtheid 34Traumatherapie 35Veranderen van gedrag 38Gewoonten 38Herkauwen 40Nog meer over stress 41Stress en leefstijl 4420110 SWP - Plan C BW v5.indd 11 25-11-20 14:40Plan cJe bent wat je verteert 51Stress en slaap 53Gedachtenkracht! 55Wat is daar belangrijk aan? 55Het eigen ik 59Missie, intrinsieke motivatie en zingeving 60En dan...? Hoe nu verder? 65Bewustwording 65Emotionele omgevingsfactoren 65Belemmerende gedachten en overtuigingen 66Bekrachtigende gedachten en overtuigingen 67Meditatie 71Hart met hersencellen 71Dankbaarheid 72Stressreductie 74Ademhalen 75Waarden 78Wat zijn waarden? 80Vermijdende waarde 85Benaderende waarde 86Bereiken, vermijden en incongruentie 91Projectie 95Wat is projectie? 95Overdracht en tegenoverdracht 99Eenheid van aandacht (Strook) 101Gedrag en communicatie 108Communicatie en samenwerken 11020110 SWP - Plan C BW v5.indd 12 25-11-20 14:40InhoudMenselijk gedrag 112Emoties 113Emoties en autisme 113Wat is een emotie? 114Basisemoties 114Micro-expressies 115Kennis van emoties 117Herkenning van de emoties 117Neutrale fase 117Stressfase 117Uitputtingsfase 118De verschillende basisemoties 119Het voorspellende brein 125Emotiewaakzaamheidsdatabase 125Regie door het oerbrein 126Negatieve stimuli hebben voorrang 126Taal kadert de ervaring 127Emoties 130Waarneming en waarheid 131Eigen waarneming = Eigen waarheid 131Filtering van informatie 132Metaprogramma’s 133Bereiken of vermijden (motivatie) 134Intern referentiekader of extern referentiekader (motivatie) 135Proactief of reactief (motivatie) 135Opties en procedures (motivatie) 136Matchen en mismatchen 136Relatie- of taakgericht 137Controle binnen zichzelf of controle buiten zichzelf 137Voorkeur voor het zelf of voorkeur voor de ander 138Globaal of specifiek 138Verleden – heden – toekomst 139Samen – nabijheid – alleen 13920110 SWP - Plan C BW v5.indd 13 25-11-20 14:40Plan cVan wens naar werkelijkheid 140Nawoord 145Over de auteurs 147Bronnen 149Nawoord lezers 153Wereldwijd zijn vele nieuwe inzichten ontstaan op het gebied van autisme, menselijk gedrag en de stresservaringen die hiermee gepaard gaan. Reguliere oude kennis van autisme is niet meer voldoende noch voor ouders, professionals in onderwijs en zorg, noch voor mensen met autisme. Dit boek laat aan de hand van de laatste inzichten op het gebied van stress, emoties en de werking van het brein zien wat mensen met autisme wel helpt.Minder stress, minder autisme, laat zien welke impact stress op mensen met autisme heeft. Ook stress als gevolg van trauma en minder veilige hechting heeft invloed op ieder mens met en zonder autisme. Het boek biedt handvatten en oefeningen om stress beter te herkennen en hanteren.Daarnaast laat het boek ook zien hoe emoties en de werking van het brein kan leiden tot overprikkeling. Naast nieuwe kennis en bewustwording hiervan, worden er oplossingen geboden hier beter mee om te gaan. Kennis die nodig is voor een gezonde ontwikkeling en groei. Voor eigen autonomie en zelfstandigheid.Dit boek biedt nieuwe mogelijkheden voor mensen met autisme, hun ouders, partners en ook voor professionals in zorg en onderwijs.Saskia Buma en Marjon Kuipers zijn ervaren professionals en trainers op het gebied van autisme, allebei ook moeders van een zoon met autisme. Eerder schreef Marjon met Gijs Horvers, Plan B waar het gaat om inzicht en gereedschap voor communicatie in omgeving en gedrag. Haar nieuwe boek gaat in op nog diepere lagen.Dit boek biedt breed toepasbare lessen voor het reduceren van stress in je leven. Hoe mooi is het dat die lessen juist te leren zijn aan de hand van ervaringen van mensen voor wie het extra belangrijk en extra moeilijk is om die stress te verminderen.Erik Gerritsen, Secretaris Generaal Ministerie van VWSMinder autisme, minder stress bracht mij dichter bij mijn eigen kern, gaf mij de nieuwste inzichten en mogelijkheden om onze dochter en de dochters en zonen van velen nog passender te ondersteunen in hun leven met autisme." Manon Wennink (Autisme Vriendelijke CoachMaster, iQ Coach, Voorzitter Mama Vita)