Toezichthouders van de rijksoverheid (inspecties, marktautoriteiten) moeten zorg dragen voor veiligheid en kwaliteit, maar tegelijk ook zo min mogelijk lasten en kosten veroorzaken. Ze doen hun werk in een spanningsveld van hoge, soms tegenstrijdige verwachtingen van burgers, bedrijven, instellingen, bestuur en politiek.In De staat van toezicht zijn sector- en themastudies opgenomen over het functioneren van het toezicht op de gezondheidszorg, het hoger onderwijs, chemische bedrijven, de voedselvoorziening, mededingen en de financiële sector. Daarnaast worden thema's belicht waar veel toezichthouders mee te maken hebben, zoals de verhouding tot de (sociale) media en nieuwe vormen van besturen in het publieke domein (nieuw publiek management en governance). Gezaghebbende auteurs uit wetenschap en praktijk hebben de studies op verzoek van de WRR uitgevoerd. De studies waren belangrijke bouwstenen voor het rapport Toezien op publieke belangen (2013) waarin de WRR de regering advies uitbracht over de vraag hoe in complexe en snel veranderende maatschappelijke omstandigheden de meerwaarde van het rijkstoezicht kan worden verhoogd.