1 Inleiding2 Leven en werk2.1 Jeugd en opleiding2.2 Halle2.3 Göttingen2.4 Freiburg2.5 Na het emeritaat3 Wiskunde, logica en het psychologisme3.1 De filosofie van de aritmetica3.2 De Prolegomena tot de zuivere logica3.3. Verdere ontwikkelingen4 Fenomenologie en theorie van de kennis (Logische onderzoekingen deel 2)4.1 Inleiding4.2 Uitdrukking en betekenis4.3 De ideale eenheid van de species4.4 Fundering en deel-geheel-relaties4.5 De idee van een zuivere grammatica 4.6 Intentionaliteit 4.7 Kennis en evidentie 5 De fenomenologische methode5.1De motivatie van de epoché5.2Fenomenologische reducties5.3De eidetische reductie6 Subjectiviteit6.1Het ik bij Hume en Kant6.2 Het zuivere ik van Ideen I6.3 Het persoonlijke zuivere ik en de ziel6.4 Andere personen6.5 Motivatie en associatie6.6 Zelfbewustzijn en tijdelijkheid7 De idee van de constitutie7.1 Overgangen7.2 Noësis en noëma7.3 De bewuste waarneming [...]7.4 Statische en genetische fenomenologie7.5 De opbouw van de wereld7.6 Idealisme en realisme8 Leefwereld8.1 Het begrip leefwereld8.2 Horizon8.3 Leefwereld en [...] relativisme8.4 Leefwereld en wetenschap9 Ethiek en waardeleer9.1 Ethiek in de fenomenologie9.2 Emotionele en oordelende handelingen9.3 De logica van de waarden9.4 De ethische imperatief en de wil10Invloed10.1 De fenomenologie10.2 Husserl en Heidegger10.3 Husserl in de Europese filosofie10.4 Husserl en de Engels-Amerikaanse10.5 Husserls invloed in de wetenschappenAanhangsel1 Tijdtabel2 Bibliografie3 Persoonsregister4 ZaakregisterBIJLAGEN 1 Redactionele eindnoten 2Verklarende woordenlijst 3Filosofie als strenge wetenschap 4Wetenschap van het tussenrijk 5De fenomenologie is een methode 6Op het breukvlak van twee eeuwen 7Marburg Filosofie, ethiek en compassie 8Brief aan Rudolf Otto 9Marburg am Lahn 10Richard Rorty Wetenschap en metafoor 11Peter Sloterdijk De macht over het leven 12Husserl als voorloper in de filosofie 13Henri Bergson Invoelend denken 14Synthese of compromis 15Fenomenologie als filosofie van het jodendom 16Religiefenomenologie 17Fenomenologische religiepsychologie 18Fenomenologische psychologie 19James’ object of thought en Husserl’s noëma 20Karl Jaspers Verantwoordelijk door dikendun 21Levinas Het is volstrekt persoonlijk 22Max Scheler Fenomenologische mystiek 23D. Denys Fenomenologische psychiatrie 24R. Morgan Fenomenologische pedagogiek 25H. Rümke/G. vd Leeuw De onrust van de mens 26 H. van Breda De fenomenologische methode 27 Fenomenologische lit.studie en -hermeneutiek Husserliana (GW)Briefwechsel (BW) Nederlandse (secundaire) literatuur Naamregister ZaakregisterColofonEerste druk 258 p.ISBN/EAN:9789079133055Titel:Edmund HusserlOndertitel:Denken zonder oordelenAuteur:Mayer, Verena2e herziene en vermeerderde druk 360 p.Verschijnt 12-10-2021Edmund Husserl (1859-1938) is de founding father van de fenomenologie. Zijn motto Zurück zu den Sachen selbst vraagt om een neutraal en onbevangen verstand. De fenomenologische methode is, van filosofie tot natuurkunde, theoretisch bruikbaar en binnen de domeinen van bijvoorbeeld pedagogiek en psychiatrie ook praktisch inzetbaar. Dr. Verena Mayer schetst eerst een compleet en systematisch overzicht van Husserl’s denkbeelden en werk. Daarna volgen de bijlagen die zijn methode belichten vanuit verschillende disciplines. Begeleidende artikelen en uitleg van niet-alledaagse woorden begrippen verhelderen de fenomenologische methoden en laten zien dat veel van ons handelen eigenlijk al fenomenologisch te noemen is, ondanks de zekere afschrikwekkende werking van woord dat in de oudere woordenboeken terug te vinden is onder het lemma 'phænomenologie'.Er is ruim aandacht voor de ontwikkelingen binnen de psychiatrie die door de fenomenologische inzet van H.C. Rümke c.s. een theoretische basis kreeg. De bijlage 'Damiaan Denys & psychiatrie' sluit aan bij de hedendaagse reflecties op de haperende zorg en wijst naar het fenomenologische motto: Terug naar de dingen zelf."Op weg naar het Zwarte Woud"Het is het ruim 150 jaar geleden dat Edmund Husserl werd geboren. Husserl stond aan de wieg van een halve eeuw filosofie en ligt nu in een graf in Günterstal.Husserls vader was een handelaar en heette Adolf Abraham. Het paradoxale van die voornamen is door de geschiedenis van de twintigste eeuw nogal op de spits gedreven. De heroïek van Edmund Husserls denken schuilt in het streven naar zuivere, ware kennis te midden van deze even kwaadaardige als alomvattende geschiedenis. Om te beginnen verloor de grondlegger van de fenomenologie een zoon op het slagveld van de Eerste Wereldoorlog. Zijn andere zoon raakte gewond en ligt sinds 1973 bij hem in het graf.Aan de universiteit van Freiburg had Husserl vervolgens een paar opmerkelijke assistenten. De eerste was de joodse filosofe Edith Stein. Zij bekeerde zich tot het katholicisme, ging in een klooster, werd in Auschwitz door de nazi’s vermoord en elf jaar geleden heilig verklaard. Husserls tweede assistent had een andere carrière: het was de nu wereldberoemde filosoof Martin Heidegger. Die droeg zijn hoofdwerk Sein und Zeit (1927) aan Husserl op. In 1933 werd Heidegger nationaal-socialist en rector van de universiteit, kort nadat Husserl op grond van anti-joodse maatregelen zijn leerbevoegdheid was ontnomen.Onder Heidegger kreeg hij daarvan nog even ontheffing. In 1941 ontbrak echter de opdracht aan Husserl in een nieuwe druk van Sein und Zeit. Hij hoefde die vernedering niet meer mee te maken. Maar de laatste jaren van zijn leven kon hij niet meer reizen, niet meer de bibliotheek in en werd hij zijn huis uitgezet.Bij de afscheidsplechtigheid in april 1938 schitterde Heidegger door afwezigheid. Pas in 1951, een halve eeuw na het verschijnen van zijn Logische Untersuchungen en dertien jaar na zijn dood, werd Husserls as in een ordentelijk graf geplaatst, bij zijn het jaar ervoor overleden vrouw. De weg langs het kerkhof voert naar Todtnauberg in het Zwarte Woud. Uitgerekend daar staat de hut van Heidegger, wiens roem Husserl in de loop van deze kwaadaardige geschiedenis volkomen zou overvleugelen.Maarten Doorman NRC-Handlsblad 3 april 2009